Epiphaneus malachiticus (Boheman, 1843)

Epiphaneus malachiticus, hortumlu böcekler familyasının (Curculionidae) Entiminae altfamilyasına bağlı Epiphaneus cinsinde yer alan bir böcek türüdür. Tür adındaki malachiticus sıfatı malakit taşına benzeyen yeşil renge gönderme yapar; bu cinsin üyeleri vücutlarını kaplayan parlak yeşil ya da metalik pullarla dikkat çeker.

Hortumlu böcekler (Curculionidae), dünyada 50.000'i aşkın tanımlanmış türüyle hayvanlar âleminin en kalabalık familyalarından biridir. Bu familyanın üyeleri, başın öne doğru uzayarak oluşturduğu hortum (rostrum) ve bu hortumun ucunda yer alan küçük çiğneyici ağız parçalarıyla kolayca tanınır. Antenler çoğunlukla dirsekli olup uçta belirgin bir topuz taşır. Vücut sert bir kitin örtüyle korunur ve pek çok türde pul, kıl ya da tozumsu bir kaplama bulunur.

Kısa hortumlu hortumlu böcekler olarak bilinen Entiminae altfamilyasının üyeleri genellikle kalın ve kısa bir hortuma sahiptir. Erginler bitki yapraklarının kenarlarını yiyerek beslenir; bu beslenme yaprak kenarlarında tipik yarım ay biçimli oyuklar bırakır. Larvalar ise toprakta yaşar ve bitki kökleriyle beslenir. Bu gruptaki türlerin önemli bir kısmında arka kanatlar körelmiştir ve böcekler uçamaz; bu nedenle yayılışları yavaştır ve dağlık bölgelerde yerel türleşme sık görülür.

Hortumlu böcekler doğada otçul böceklerin en önemli gruplarından birini oluşturur. Birçok tür belirli bitki gruplarına bağlıdır ve bu bitkilerin popülasyonları üzerinde etkili olabilir. Kuşlar, sürüngenler, küçük memeliler ve yırtıcı eklem bacaklılar için önemli bir besin kaynağıdır. Bazı türler tarım ve ormancılıkta zararlı olarak bilinirken, bazıları istilacı yabani otlarla biyolojik mücadelede kullanılmıştır.

Bu gruptaki türlerin kesin tanımı çoğu zaman uzmanlık gerektirir. Vücut boyu, hortumun biçimi, kanat örtülerindeki çizgiler, pul ve kılların dağılımı ile erkek üreme organlarının yapısı tür ayrımında kullanılan başlıca özelliklerdir. Benzer görünüşlü türler arazide birbirine kolayca karıştırılabildiğinden, kayıtların doğrulanmasında toplanmış örneklerin incelenmesi önemlidir.

Türkiye, Avrupa, Kafkasya ve Orta Doğu faunalarının buluştuğu konumu ve dağlık yapısı sayesinde hortumlu böcekler bakımından oldukça zengin bir ülkedir. Anadolu'da bu familyaya ait çok sayıda tür ve alttür kaydedilmiş olup bunların önemli bir kısmı dar yayılışlıdır.