İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Dyspessa ulula Borkhausen, 1790

Dyspessa ulula Borkhausen, 1790


Dyspessa ulula, odun kelebekleri (Cossidae) familyasından, Güney ve Orta Avrupa'dan Anadolu'ya, Kafkasya'ya ve Orta Asya'ya kadar geniş bir alanda yayılış gösteren küçük bir güvedir. Kanat açıklığı yaklaşık iki ila üç santimetredir; ön kanatları açık kahverengi ya da sarımsı kahverengi olup üzerinde daha koyu lekeler bulunur. Tırtılları yabani ve kültür soğan türlerinin (Allium) soğanlarında beslenir; erginler ilkbahar sonu ve yaz başında uçar.

Dyspessa cinsi, Palearktik bölgenin özellikle kurak ve yarı kurak açık alanlarında yayılış gösteren küçük ve orta boylu odun kelebeklerini içerir. Bu cinsin tırtılları ağaçlarda değil, çoğunlukla otsu bitkilerin, özellikle soğanlı bitkilerin (örneğin Allium türleri) toprak altındaki soğan ve köklerinde beslenir. Erginler çoğunlukla açık kahverengi, sarımsı ya da krem tonlarında, üzerinde daha koyu lekeler ve çizgiler bulunan kanatlara sahiptir; erkeklerin antenleri tarak biçimlidir.

Familyanın tırtılları çoğunlukla bitki dokusunun içinde, gövde, kök, sap ya da soğanların içinde açtıkları galerilerde yaşar. Larva dönemi uzundur ve bazı türlerde birkaç yıl sürebilir; bu süre boyunca tırtıl, beslendiği dokunun içinde korunaklı biçimde büyür ve çoğu zaman yine aynı galeride ya da toprakta pupa olur. Erginler genellikle geceleri etkindir ve ışığa gelebilir.

Bu türün Türkiye'deki yayılışına ilişkin ayrıntılar sınırlıdır; tür, ülkemizdeki odun kelebekleri listelerinde yer almaktadır. Anadolu, iklim ve bitki örtüsü çeşitliliği sayesinde bu familyanın pek çok kurak alan türüne ev sahipliği yapar ve bu türlerin çoğu bozkır, taşlık yamaç ve açık çalılık alanlarda bulunur.

Odun kelebekleri, gizli yaşam biçimleri ve kısa uçuş dönemleri nedeniyle doğada kolay gözlenmez; çoğu kayıt ışık tuzaklarıyla elde edilir. Bu türün korunma durumu ayrıca değerlendirilmemiştir, ancak kurak çayır ve bozkır alanlarının tarıma açılması ve aşırı otlatma, bu tür habitat uzmanı güveleri genel olarak olumsuz etkiler. İnsanlar için herhangi bir tehlike oluşturmaz.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap