Culicoides obsoletus (Meigen)

Culicoides obsoletus, sivrisinek benzeri küçük sokucu sinekleri kapsayan Ceratopogonidae familyasının Culicoides cinsine ait bir böcek türüdür. Bu cinsin üyeleri halk arasında tatarcıkla karıştırılabilen, çok küçük boyutlu kan emici sineklerdir. Palearktik bölgede çok yaygın olan bu tür, adını taşıyan Obsoletus grubunun temel üyesidir ve Avrupa'da mavi dil hastalığı virüsünün önemli taşıyıcılarından biri olarak kabul edilir.

Culicoides türlerinin erginleri genellikle 1–3 mm boyundadır. Kısa, kalın gövdeleri, tüylü antenleri ve çoğu türde açık ve koyu lekelerle desenlenmiş kanatları vardır; kanat lekelerinin dağılımı türlerin ayırt edilmesinde en önemli özelliklerden biridir. Kesin tür tanımı çoğunlukla mikroskop altında kanat deseni, anten ve dişi üreme organı yapıları incelenerek yapılır.

Yalnızca dişiler kan emer; yumurtalarının gelişmesi için gereken proteini memeli ya da kuş kanından sağlarlar. Erkekler çiçek özü ve bitki öz suları ile beslenir. Erginler özellikle alacakaranlıkta ve rüzgârsız, nemli havalarda etkindir. Larvalar nemli toprak, çamur, bataklık kenarları, gübre ve çürüyen bitkisel madde gibi ıslak ortamlarda gelişir; küçük organizmalar ve organik artıklarla beslenir. Yaşam döngüsü yumurta, dört larva evresi, pupa ve erginden oluşur. Ilıman bölgelerde genellikle yılda birden fazla döl verirler ve kışı larva evresinde geçirirler. Larvalar, ıslak habitatlarda organik maddenin ayrışmasına katkıda bulunur.

Cins, hayvan sağlığı açısından büyük önem taşır. Bazı Culicoides türleri koyun ve sığırlarda mavi dil hastalığı, Afrika at vebası ve Schmallenberg virüsü gibi hastalık etkenlerini taşıyabilir. Isırıkları insanlarda kaşıntı ve tahrişe yol açabilir, atlarda ise alerjik deri reaksiyonlarına neden olabilir. Dünya genelinde binden fazla türü bilinen cinsin pek çok üyesi Türkiye'de de yayılış gösterir.