Cirsium echisnus

Cirsium echinus, papatyagiller (Asteraceae) familyasının Cirsium cinsine ait, dikenli bir devedikeni türüdür. Kafkasya, Anadolu ve İran çevresindeki dağlık bölgelerle ilişkilendirilen bir bitkidir. Bilimsel adı, Latincede kirpi anlamına gelen echinus sözcüğünden gelir ve bitkinin yoğun dikenli yapısına gönderme yapar.

Cirsium cinsinin üyeleri genellikle iki yıllık ya da çok yıllık otsu bitkilerdir. Yaprakları derin loblu ya da parçalıdır ve kenarları sert, sivri dikenlerle donanmıştır. Çiçek başları dikenli pullardan oluşan bir kılıfla sarılıdır ve yalnızca tüp çiçeklerden oluşur. Çiçek rengi türe göre mor, pembe, kırmızımsı ya da sarımsı beyaz olabilir. Cinsin ayırt edici özelliği, tohumların üzerindeki uçuş tüylerinin dallanmış, tüysü yapıda olmasıdır; benzer görünümlü Carduus türlerinde bu tüyler basittir.

Devedikenleri genellikle kurak yamaçlar, step alanları, meralar, yol kenarları ve kayalık yerler gibi açık habitatlarda yetişir. Yaz aylarında açan çiçekleri arılar, bombus arıları, kelebekler ve böcekler için zengin bir nektar ve polen kaynağıdır. Tohumları ötücü kuşlara besin sağlar ve rüzgârla yayılır.

Cirsium cinsi Kuzey Yarımküre'de birkaç yüz türle temsil edilen geniş bir cinstir ve Türkiye bu cins açısından zengin bir ülkedir. Dikenli yapıları sayesinde otlayan hayvanlar tarafından genellikle yenmezler, bu nedenle aşırı otlatılan alanlarda yoğun topluluklar oluşturabilirler. Bazı türlerin genç sürgünleri ve kökleri geçmişte yiyecek olarak kullanılmıştır.