Ceuthorrhynchus niyazii

Ceuthorrhynchus niyazii, hortumlu böcekler ya da bitki biti böcekleri olarak bilinen Curculionidae familyasına ait küçük bir kın kanatlı (Coleoptera) türüdür. Ceutorhynchus cinsi (eski yazımıyla Ceuthorrhynchus) Ceutorhynchinae alt familyasının en kalabalık cinslerinden biridir ve Holarktik bölgede yüzlerce tür içerir. Cinsin üyeleri birbirine çok benzediğinden türler çoğunlukla ancak uzman incelemesiyle ayırt edilebilir.

Cinsin üyeleri genellikle birkaç milimetre boyunda, tıknaz ve yuvarlağımsı gövdeli böceklerdir. Başın önünde uzun ve aşağı doğru kıvrık bir hortum bulunur; hortumun ucunda küçük ağız parçaları yer alır. Dinlenme hâlinde hortum, göğsün alt yüzündeki bir oluğa yerleştirilebilir. Gövde rengi çoğunlukla siyah, gri ya da koyu kahverengidir; bazı türlerde metalik mavi veya yeşil parıltı görülür. Üst yüz sık pullar ve kıllarla örtülüdür ve bu pulların oluşturduğu açık renkli lekeler ya da çizgiler türlerin ayırt edilmesinde önemlidir. Antenler dirsekli ve uçta topuzludur.

Bu cinsin üyeleri çoğunlukla belirli konukçu bitkilere bağlı, dar beslenme alışkanlıkları olan böceklerdir. Konukçuların büyük kısmı turpgiller (Brassicaceae) familyasındandır. İlkbaharda etkinleşen erginler bitkinin yeşil kısımlarıyla beslenir ve çiftleşir; dişiler yumurtalarını bitki dokusunun içine bırakır. Larvalar bitkinin içinde gizli yaşayarak gövdede, köklerde, çiçeklerde ya da tohum kabuklarında beslenir ve bazı türler bitkide şişkinlikler (gal) oluşturur. Larva gelişimini tamamladıktan sonra toprakta pupa olur.

Cinsin türleri çayır, mera, yol kenarı, tarla kenarı ve açık bozkır alanları gibi konukçu bitkilerinin bulunduğu yaşam alanlarında görülür. Bazı Ceutorhynchus türleri lahana, kolza ve hardal gibi kültür bitkilerinde ürün kaybına yol açan tarım zararlılarıdır; birçok türü ise yalnızca yabani bitkilerle ilişkili olup doğal ekosistemlerde bitki toplulukları ile böcekler arasındaki besin ilişkilerinin bir parçasıdır. Bu küçük böcekler kuşlar, örümcekler ve parazitoit arılar için de besin kaynağıdır.

Ceutorhynchinae alt familyası Anadolu'da, Akdeniz ve İran-Turan floralarının birleştiği zengin bitki örtüsü sayesinde çok sayıda türle temsil edilir. Bu türün ayrıntılı yayılışı ve biyolojisi hakkında bilgiler sınırlıdır; benzer türlerden güvenilir biçimde ayırt edilmesi için genellikle hortum, bacak ve erkek üreme organı yapısının mikroskop altında incelenmesi gerekir. İnsanlar için herhangi bir tehlike oluşturmaz.