Centaurium maritimum

Centaurium maritimum, kantarongiller (Gentianaceae) familyasına bağlı Centaurium cinsinden bir yıllık, küçük otsu bir bitkidir. Cinsin çoğu üyesinin çiçekleri pembe olduğu halde bu tür sarı çiçekleriyle kolayca ayırt edilir. Tür adı Latincede “denize ait” anlamına gelir ve bitkinin kıyı bölgelerindeki yaşam alanlarına işaret eder.

Bitki genellikle 5 ile 25 santimetre boyundadır. Gövdesi ince, dik ve az dallıdır. Yaprakları karşılıklı, küçük, yumurtamsı ile mızraksı arasında değişir ve tüysüzdür. Çiçekleri açık sarı renkli, beş parçalı ve görece iridir; gövde ucunda tek tek ya da az sayıda çiçekten oluşan gevşek kümeler halinde bulunur. Çiçeklenme genellikle ilkbahar ve yaz başında gerçekleşir. Çiçekler güneşli havalarda açılır.

Bu tür Akdeniz iklimine özgü açık yaşam alanlarını tercih eder. Kıyıya yakın kumlu ve taşlık yerlerde, makilik ve frigana alanlarındaki açıklıklarda, kuru çayırlarda ve seyrek bitki örtüsüne sahip yamaçlarda yetişir. Kısa ömürlü bir bitki olarak yağışlı mevsimde çimlenir, ilkbaharda çiçek açar ve yaz kuraklığı başlamadan tohumlarını olgunlaştırır. Tozlaşmada küçük böcekler rol oynar.

Tür Akdeniz havzası ile Batı Avrupa'nın Atlantik kıyılarında yayılış gösterir ve Türkiye'nin Akdeniz ile Ege kıyı bölgelerinde de bilinir. Kantarongillerin diğer üyeleri gibi acı maddeler içerir. Kıyı bölgelerinde yoğunlaşan yapılaşma ve kumul alanlarının bozulması, bu gibi küçük kıyı bitkilerinin yaşam alanlarını tehdit eden başlıca etkenler arasındadır.