Cenchurus incertus

Cenchrus incertus (girdide Cenchurus olarak yazılmıştır), buğdaygiller (Poaceae) familyasından, dikenli başakçık kılıflarıyla tanınan tek yıllık ya da kısa ömürlü çok yıllık bir ottur. Bu tür bazı kaynaklarda Cenchrus spinifex adıyla anılır. Amerika kıtası kökenli olup dünyanın birçok sıcak ve ılıman bölgesine yayılmıştır.

Bitki genellikle tabanda yatık ya da yükselici, dallı gövdeler oluşturur ve 20–80 santimetre kadar boylanabilir. Yapraklar dar ve düzdür. En ayırt edici özelliği çiçek durumudur: başakçıklar, sert dikenlerle donatılmış küre biçimli kılıflar (çapak) içinde bulunur. Bu dikenli kılıflar olgunlaştığında kolayca kopar ve hayvanların tüylerine, insanların giysilerine ve ayakkabılarına tutunarak tohumların yayılmasını sağlar.

Bu tür kumlu topraklarda, kıyı kumullarında, yol kenarlarında, tarlalarda, bozulmuş alanlarda ve kuru otlaklarda yetişir. Yaz aylarında çiçeklenir ve tohum verir; rüzgârla tozlaşır. Sıcak ve kurak koşullara dayanıklı olup açık, güneşli alanları tercih eder.

Kum çapağı olarak bilinen bu bitki, sert ve sivri dikenleri nedeniyle insanlar ve hayvanlar için rahatsız edicidir: dikenler cilde batarak acı verir, hayvanların ağız ve ayaklarında yaralara yol açabilir ve yünün kalitesini düşürür. Birçok ülkede tarım alanlarında ve plajlarda sorun yaratan bir yabancı ot ya da istilacı tür olarak kabul edilir. Akdeniz kıyılarındaki kumluk alanlarda da yerleşmiş olduğu bildirilmektedir.

Buğdaygiller (Poaceae), tahılları, çayır ve mera bitkilerini içeren ve dünyanın en büyük bitki familyalarından biri olan bir gruptur. Bu familyanın üyeleri boğumlu ve çoğunlukla içi boş gövdeleri, kınlı dar yaprakları ve rüzgârla tozlaşan küçük çiçeklerden oluşan başakçıklarıyla tanınır. Yakın türlerin doğru tanımlanması çoğunlukla olgun başakçıkların lup altında incelenmesini gerektirir.