Camponotus lateralis (Olivier, 1792)

Camponotus lateralis, marangoz karıncalar olarak bilinen Camponotus cinsine ait küçük boylu bir karınca türüdür. 1792 yılında Olivier tarafından tanımlanmıştır ve Akdeniz havzasının en bilinen küçük Camponotus türlerinden biridir.

İşçiler genellikle kırmızı göğüs ve siyah karın kısmıyla iki renkli bir görünüme sahiptir; ancak renk bireyler arasında değişkendir. Tür, benzer renkli Crematogaster scutellaris karıncasıyla dikkat çekici bir ilişki kurar: bu türün izlerini takip ederek besin kaynaklarına ulaşır ve görünüşçe ona benzer. Sıcak, ağaçlık ve çalılık habitatlarda yaşar, yuvalarını ölü dallarda, kabuk altlarında ve taş altlarında kurar. Güney Avrupa'dan Anadolu'ya kadar geniş bir alanda bilinir.

Camponotus cinsi, karıncalar (Formicidae) familyasının Formicinae alt familyasına bağlıdır ve dünya genelinde binden fazla türüyle karıncaların en kalabalık cinslerinden biridir. Bu cinsin üyeleri halk arasında marangoz karıncalar olarak bilinir. İşçiler tek boğumlu bel yapısına, düzgün kavisli bir göğüs profiline ve iğne yerine formik asit püskürten bir zehir bezine sahiptir. Aynı yuvada farklı büyüklükte işçiler bulunur; iri başlı büyük işçiler yuva savunmasında, küçük işçiler ise besin toplamada daha çok görev alır.

Cinsin üyeleri büyük ölçüde fırsatçı beslenir. Yaprak bitleri ve koşnil gibi böceklerin salgıladığı tatlı ballı maddeyi toplar, çiçek nektarından yararlanır ve küçük böcekleri avlar ya da ölü eklem bacaklıları yuvaya taşır. Birçok tür akşam ve gece saatlerinde daha etkindir. Koloniler genellikle tek bir kraliçe tarafından kurulur; kanatlı erkek ve dişiler sıcak mevsimde çiftleşme uçuşuna çıkar, döllenen dişi kanatlarını atarak tek başına yeni bir yuva başlatır.

Marangoz karıncalar, ölü odunun parçalanmasına, toprağın havalanmasına ve besin döngüsüne katkıları nedeniyle ekosistemlerde önemli bir yer tutar. İnsanlar için genellikle zararsızdırlar; ısırıkları hafif yakıcı olabilir ancak tehlikeli değildir. Akdeniz havzası ve Anadolu, cinsin pek çok türünü barındıran zengin bir bölgedir ve türlerin bir kısmı yalnızca dar bir alandan bilinmektedir.