Antirrhinum majus

Antirrhinum majus, Türkçede aslanağzı olarak bilinen, Plantaginaceae familyasına ait çok yıllık otsu bir bitkidir. Eski sınıflandırmalarda sıracaotugiller (Scrophulariaceae) familyasında yer alıyordu; moleküler çalışmalar sonucunda Plantaginaceae familyasına aktarılmıştır. Süs bitkisi olarak dünyanın birçok yerinde yetiştirilen, en tanınmış bahçe çiçeklerinden biridir.

Bitki genellikle 30 ile 100 santimetre boyunda, dik gövdelidir. Yapraklar mızraksı, tam kenarlı ve parlak yeşildir. Çiçekler gövdenin ucunda başak benzeri salkımlar hâlinde dizilir. Taç iki dudaklıdır ve ağız kısmı kapalıdır; çiçeğin yanları sıkıştırıldığında dudaklar açılıp kapanır ve bir hayvan ağzını andırır, Türkçe adı da buradan gelir. Doğal formlarda çiçekler çoğunlukla pembe ya da mor kırmızı, boğaz kısmı sarıdır; kültür çeşitlerinde beyaz, sarı, turuncu, kırmızı ve pembe gibi birçok renk görülür. Meyve, delikleriyle açılan bir kapsüldür ve çok sayıda küçük tohum içerir.

Doğada kayalık yamaçlarda, eski duvarlarda ve taşlık yerlerde yetişir. Çiçeklenme ilkbahardan sonbahara kadar uzun bir dönem sürer. Kapalı ağızlı çiçek yapısı nedeniyle tozlaşma, dudakları açabilecek kadar güçlü olan bombus arıları gibi iri arılarla gerçekleşir. Bitki ayrıca genetik ve gelişim biyolojisi araştırmalarında çiçek gelişimini incelemek için kullanılan önemli bir model organizmadır.

Türün doğal yayılışı Batı Akdeniz bölgesidir; bahçelerden kaçarak Avrupa'nın ve dünyanın birçok yerinde doğallaşmıştır. Türkiye'de bahçelerde ve parklarda yaygın olarak yetiştirilir ve zaman zaman yabanda da görülür.