Acanthosoma haemorrhoidale (Linnaeus, 1758)

Acanthosoma haemorrhoidale, yarımkanatlılar (Hemiptera) takımının kalkan böcekleri familyasına (Acanthosomatidae) ait bir böcek türüdür ve Acanthosoma cinsinde yer alır. Tür ilk kez Linnaeus tarafından 1758 yılında tanımlanmıştır.

Avrupa'da alıç kalkan böceği olarak bilinen bu tür, familyanın en iri ve en tanınmış üyelerinden biridir. Ergin boyu yaklaşık 13–17 mm'dir. Gövdesi parlak yeşildir; omuzlar kırmızımsı kahverengi ve köşelidir, kanatların zar kısmı ile karın ucu da kırmızımsı tonlar taşır. Ergin böcekler kışı geçirir ve ilkbaharda ortaya çıkar; yeni kuşak yaz sonunda ergin olur.

Türün başlıca besin bitkisi alıç (Crataegus) olup böcek özellikle olgunlaşan meyveler üzerinde beslenir; ayrıca meşe, fındık, huş ve diğer odunsu bitkilerde de görülür. Orman kenarları, çalılıklar, çitler, parklar ve bahçeler başlıca yaşam alanlarıdır. Avrupa'dan Asya'nın ılıman bölgelerine kadar geniş bir alanda yayılış gösterir.

Acanthosomatidae, kalkan böcekleri olarak bilinen ve pis kokulu böceklere (Pentatomidae) yakın akraba olan bir yarımkanatlı familyasıdır. Bu familyanın üyelerinde göğüs bölgesinin altında öne doğru uzanan belirgin bir orta göğüs çıkıntısı bulunur ve tarsuslar iki segmentlidir; bu özellikler onları benzer görünüşlü pis kokulu böceklerden ayırır. Dünyada birkaç yüz türü bilinen familya özellikle ılıman kuşakta, ormanlık ve çalılık alanlarda yaygındır. Türlerin çoğu ağaç ve çalıların yaprakları, tomurcukları ve özellikle meyve ile tohumları üzerinde beslenir.

Bütün yarımkanatlılar (Hemiptera) gibi bu böceklerin ağız parçaları delici-emici bir hortuma dönüşmüştür. Ergin ve nimfler bu hortumla bitki dokusunu delerek özsuyu ya da olgunlaşmamış tohumların içeriğini emerler. Gelişim tam olmayan başkalaşımla gerçekleşir: yumurtadan çıkan nimfler erginlere benzer, ancak kanatsızdır ve beş nimf evresi geçirdikten sonra ergin olurlar. Göğüs bölgesindeki bezlerinden salgıladıkları keskin kokulu sıvı, kuşlara ve diğer avcılara karşı etkili bir savunma sağlar; bu yüzden halk arasında genel olarak pis kokulu böcekler arasında sayılırlar.

Bu böcekler doğada bitki özsuyu ve tohum tüketicisi olarak besin ağının bir parçasıdır; aynı zamanda kuşlar, örümcekler, yırtıcı böcekler ve yumurta parazitoitleri için besin kaynağı oluştururlar. Genellikle tarımsal açıdan önemli bir zarar yapmazlar ve insanlar için herhangi bir tehlike oluşturmazlar; ellendiklerinde salgıladıkları kokulu sıvı yalnızca rahatsız edicidir.