Utricularia vulgaris

Utricularia vulgaris, kabarcıkotugiller ailesine (Lentibulariaceae) ait, suda yaşayan etçil bir bitkidir. Utricularia cinsi, dünya genelinde iki yüzü aşkın türü ile etçil bitkilerin en kalabalık cinslerinden biridir.

Bitkinin gerçek kökü yoktur; durgun suda serbestçe yüzen, metreyi aşabilen dallanmış gövdeleri ve ince ipliksi parçalara bölünmüş yaprakları bulunur. Yapraklar üzerinde, cinse adını veren küçük kabarcık biçimli tuzaklar yer alır. Yaz aylarında su yüzeyinin üstüne yükselen sap üzerinde, aslanağzını andıran, iki dudaklı ve mahmuzlu, parlak sarı çiçekler açar.

Kabarcık tuzaklar, bitkiler âleminin en hızlı hareketlerinden birini gerçekleştirir. Tuzağın içi düşük basınçlıdır; kapağın yakınındaki duyarlı tüylere su pireleri, kopepodlar ya da sivrisinek larvaları gibi küçük canlılar dokunduğunda kapak açılır ve av, suyla birlikte saniyenin çok küçük bir bölümünde içeri çekilir. Ardından av sindirilerek bitkiye azot ve fosfor sağlanır. Bitki soğuk mevsimi, gövde uçlarında oluşan ve suyun dibine çöken sıkı tomurcuklar (kış tomurcukları) hâlinde geçirir.

Tür, göl kenarları, bataklıklar, hendekler ve durgun ya da yavaş akan sularda yaşar; Avrupa, Asya ve Kuzey Afrika’nın ılıman bölgelerinde yayılış gösterir. Sulak alanların kurutulması ve su kirliliği, bu tür sucul bitkilerin yaşam alanlarını tehdit eden başlıca etkenlerdir.