Serapias orientalis

Serapias orientalis, orkidegiller (Orchidaceae) familyasının Serapias cinsine ait, doğu Akdeniz'de yayılış gösteren yumrulu, çok yıllık bir otsu bitkidir. Serapias türleri, dışarı sarkan dil benzeri dudakları nedeniyle Avrupa'da "dil orkideleri" olarak bilinir; bu tür de "doğu dil orkidesi" adıyla anılır.

Bitki genellikle 10–40 cm boyundadır. Yaprakları dar, mızrak biçimli ve oluklu olup gövdeyi saran kınlar oluşturur. Çiçek durumu kısa ve az çiçeklidir; çiçekleri cinsin içindeki diğer türlere göre iridir. Çanak ve taç yaprakları birleşerek kızılımsı ya da morumsu, damarlı bir miğfer oluşturur. Dudak iki kısımdan oluşur: miğferin içinde kalan iç kısım ve dışarı sarkan geniş, dil biçimli dış kısım. Dudak rengi kırmızımsı kahverengiden soluk sarımsıya kadar değişebilir ve tabanında belirgin tüyler bulunur. Çiçeği taşıyan brakteler iri ve renklidir.

Serapias çiçekleri, böceklere geceyi geçirebilecekleri sığınak tüp sunar; tozlaşmayı bu tüplere giren küçük yalnız yaşayan arılar yapar. Ayrıca kendi kendine tozlaşma ve yakın türlerle melezleşme de görülür. Nemli ya da kuru çayırlarda, garig ve makilik açıklıklarında, zeytinliklerde ve açık çam ormanlarında yetişir; ilkbaharda çiçeklenir.

Yayılışı Yunanistan ve Ege adalarından Anadolu, Kıbrıs ve Levant'a kadar uzanan doğu Akdeniz bölgesini kapsar. Tüm yabani orkideler gibi CITES kapsamında korunur. Yaşam alanı kaybı ve yumrularının salep amacıyla toplanması başlıca tehditlerdir.