İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Phronima stebbingi Vosseler, 1901

Phronima stebbingi Vosseler, 1901


Phronima stebbingi, Phronimidae familyasına ait, açık denizlerde yaşayan bir amfipod türüdür. Phronima cinsinin üyeleri saydam gövdeleri, çok iri gözleri ve özellikle beşinci göğüs bacağındaki güçlü kıskaçlarıyla tanınır. Bu cinsin en dikkat çekici özelliği, dişilerin salp ve piroza gibi jelatinimsi tunikatların ya da sifonoforların iç dokusunu yiyerek boşaltması ve geriye kalan saydam kılıfı fıçıya benzer bir yuvaya dönüştürmesidir.

Dişi, bu fıçının içinde yaşar, suda ilerlerken onu önünde iterek taşır ve yumurtalardan çıkan yavrularını bir süre bu korunaklı yuvanın iç duvarlarında büyütür. Bu davranış, deniz hayvanları arasında en ilginç yavru bakımı örneklerinden biri olarak kabul edilir. Erkekler genellikle dişilerden daha küçüktür ve fıçı taşımazlar.

Hyperiidea grubuna bağlı amfipodlar tümüyle açık deniz (pelajik) yaşamına uyum sağlamıştır. Başın büyük bölümünü kaplayan iri gözleri ve çoğunlukla saydam ya da yarı saydam gövdeleriyle tanınırlar. Bu grubun pek çok üyesi denizanaları, salplar, sifonoforlar ve taraklı medüzler gibi jelatinimsi plankton hayvanlarıyla birlikte yaşar; bu canlıların üzerinde taşınır, dokularıyla beslenir ya da yavrularını onların içinde büyütür. Gündüz daha derin sulara inip gece yüzeye yaklaşan dikey göçler yapan türleri de vardır.

Amfipodlar (Amphipoda), yanlardan basık gövdeli, çoğunlukla birkaç milimetre ile birkaç santimetre arasında boy yapan küçük kabuklulardır. Gövdeleri baş, yedi halkalı göğüs bölümü ve karın bölümünden oluşur; göğüs bacaklarının ilk iki çifti genellikle avı ya da besini tutmaya yarayan kıskaçlı bacaklara (gnatopod) dönüşmüştür. Dişiler yumurtalarını göğüs bacaklarının dibindeki ince plakaların oluşturduğu kuluçka kesesinde taşır. Yavrular serbest yüzen bir larva evresi geçirmeden, erişkinlerin küçük bir kopyası olarak keseden çıkar ve birkaç deri değiştirme ile büyür.

Bu tür dünya okyanuslarının ılık ve ılıman açık sularında, özellikle yüzeye yakın tabakalarda bulunur. Açık deniz planktonu içinde zaman zaman ağlarla örneklenir; Akdeniz’deki açık deniz planktonu çalışmalarında Phronima cinsi düzenli olarak kaydedilen gruplar arasındadır.

Amfipodlar deniz ekosistemlerinde besin zincirinin önemli halkalarından biridir. Organik artıkları parçalayarak madde döngüsüne katkıda bulunur, balıklar, deniz kuşları ve daha büyük omurgasızlar için önemli bir besin kaynağı oluştururlar. Çevresel değişimlere ve kirliliğe duyarlı olmaları nedeniyle deniz ortamının izlenmesinde biyolojik gösterge olarak da değerlendirilirler. İnsanlar için herhangi bir tehlike oluşturmazlar.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap