Orobanche hederae

Orobanche hederae, sarmaşık canavar otu olarak da anılan, başlıca sarmaşık (Hedera) türlerinin köklerinde asalak yaşayan bir canavar otu türüdür. Genellikle 10–60 cm boylanan, kırmızımsı-mor ya da kahverengimsi bir gövdeye sahiptir. Çiçekleri krem rengi zemin üzerinde mor damarlıdır ve stigması çoğunlukla sarı renklidir. Batı ve Güney Avrupa, Akdeniz havzası ve Batı Asya’da sarmaşığın yetiştiği gölgeli ormanlarda, kayalıklarda, duvar diplerinde ve park bahçelerde görülür; yaz başında çiçek açar.

Orobanche cinsi, canavar otugiller (Orobanchaceae) familyasına ait, klorofilsiz ve tamamen asalak (holoparazit) otsu bitkileri kapsar. Bu bitkiler fotosentez yapamaz; besinlerini, köklerine bağlandıkları konak bitkilerden emeçler (haustoryum) aracılığıyla alırlar. Toprak üstünde yalnızca yeşil olmayan, pullu yapraklı, etli bir gövde ve bunun üzerinde başak biçiminde dizilmiş çiçekler görülür.

Cinsin üyelerinin tohumları son derece küçük ve çok sayıdadır; toprakta yıllarca canlı kalabilir ve ancak uygun bir konağın kökünden salgılanan kimyasal uyarıcılar algılandığında çimlenir. Çiçekler iki dudaklı, borumsu bir taç yapısına sahiptir ve renkleri türe göre krem, sarımsı, kahverengi, mor ya da mavimsi tonlarda olabilir. Bazı Orobanche türleri ayçiçeği, baklagiller, domates ve tütün gibi kültür bitkilerinde ciddi verim kayıplarına yol açan tarımsal zararlılar olarak bilinir; doğal türlerin çoğu ise yalnızca belirli yabani konaklara bağlıdır ve tarımsal açıdan önem taşımaz.

Türkiye, Akdeniz ve İran-Turan floralarının kesiştiği konumu nedeniyle canavar otları bakımından zengin bir ülkedir. Türlerin tanımı çoğu zaman taç rengi, stamen tüylülüğü, stigma rengi ve konak bitki gibi ayrıntılara dayanır; kurutulduğunda renkler kaybolduğu için taze örneklerin incelenmesi önemlidir.