Ophrys umbilicata subsp. lapethica

Ophrys umbilicata subsp. lapethica, orkidegiller (Orchidaceae) familyasının Ophrys cinsine bağlı, doğu Akdeniz'e özgü Ophrys umbilicata türünün bir alt türüdür. Adını Kıbrıs'ın kuzey kıyısındaki Lapta (Lapithos) yöresinden alır. Bazı yazarlar bu formu ayrı bir tür (Ophrys lapethica) olarak kabul eder.

Ophrys umbilicata grubundaki bitkiler yumrulu, çok yıllık, otsu bitkilerdir. Yaprakları gövdenin dibinde rozet oluşturur ve çiçek gövdesinde birkaç ile on kadar çiçek yer alır. Çanak yaprakları beyazımsı, pembe ya da yeşilimsidir. Dudak (labellum) üç lopludur; yan loplar tüylü, boynuz benzeri tümsekler oluşturur, orta lop kadifemsi kahverengidir ve üzerinde parlak, karmaşık bir desen bulunur. Dudağın tabanındaki göbek benzeri çukurluk türe adını verir. Alt türler arasındaki farklar çiçek boyutu, renk tonları ve dudak deseniyle ilgilidir.

Ophrys cinsinin bütün üyeleri gibi tozlaşmada cinsel aldatmaca kullanır: çiçek, belirli yalnız yaşayan arıların dişilerini koku, şekil ve tüylülükle taklit eder ve erkek arıların polinyumları başka çiçeklere taşımasını sağlar. Bu sıkı ilişki, cinste çok sayıda yerel formun ortaya çıkmasının başlıca nedenlerinden biridir.

Bu grubun üyeleri kalkerli topraklarda, güneşli çayırlarda, garig ve frigana gibi seyrek çalılıklarda, zeytinliklerde ve açık çam ormanlarında yetişir; ilkbaharda çiçeklenir. Tüm yabani orkideler gibi CITES kapsamında korunur. Kıyı bölgelerindeki yapılaşma, tarım ve yumru toplanması bu orkidelerin başlıca tehditleridir.