İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Olea europaea subsp. europaea (

Olea europaea subsp. europaea (


Olea europaea subsp. europaea, zeytingiller (Oleaceae) familyasına ait, Akdeniz havzasının simgesi hâline gelmiş uzun ömürlü, her dem yeşil bir ağaçtır. Bu alt tür hem kültür zeytinini (var. europaea) hem de yabani zeytin olarak bilinen delice ya da yaban zeytinini (var. sylvestris) kapsar. Türün başka alt türleri Afrika, Arabistan ve Asya'nın çeşitli bölgelerinde yayılış gösterir.

Zeytin genellikle 5–10 m boylanır; yaşlandıkça gövdesi kalınlaşır, boğumlu ve oyuklu bir görünüm alır. Yaprakları karşılıklı, dar mızrak biçimli ve derimsidir; üst yüzü koyu yeşil, alt yüzü yıldız biçimli pullar nedeniyle gümüşi gridir. Çiçekleri küçük, beyazımsı ve kokuludur; ilkbaharda yaprak koltuklarında salkımlar hâlinde açar ve çoğunlukla rüzgârla tozlanır. Meyvesi tek çekirdekli etli bir meyvedir; olgunlaştıkça yeşilden mora ve siyaha döner. Yabani formların meyveleri daha küçüktür ve dalları çoğu zaman dikenlidir.

Zeytin sıcak, kurak yazlara ve ılık, yağışlı kışlara uyum sağlamıştır; kuraklığa son derece dayanıklıdır ancak sert donlara duyarlıdır. Yabani zeytin Akdeniz makisinin önemli öğelerindendir ve meyveleri kuşlar için önemli bir kış besinidir; tohumlar çoğunlukla kuşlarla yayılır. Ağaçlar yüzlerce, hatta binlerce yıl yaşayabilir ve kesildikten sonra kökten yeniden sürgün verebilir.

Zeytin, binlerce yıl önce Doğu Akdeniz ve Ön Asya'da kültüre alınmış olup insanlık tarihinin en eski kültür bitkilerinden biridir. Meyvesi sofralık olarak tüketilir ve zeytinyağı elde edilir; odunu sert ve dayanıklıdır. Türkiye'de özellikle Ege, Marmara ve Akdeniz kıyılarında hem kültür zeytinlikleri hem de yabani zeytin toplulukları yaygındır.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap