Melogramma spiniferum

Melogramma spiniferum, Ascomycota şubesinin Sordariomycetes sınıfına, Xylariales takımına ve Melogrammataceae familyasına bağlı, ölü dallar üzerinde gelişen küçük bir kabuk mantarıdır.

Melogrammataceae familyasının üyeleri, ağaç kabuğunun altında gelişip kabuğu yırtarak dışarı çıkan, küçük, yastık biçimli ve koyu renkli stromalar oluşturur. Bu stromaların içinde birkaç peritesyum bir arada bulunur; peritesyumların boyunları stroma yüzeyinde küçük kabarcıklar ya da noktalar halinde görülür. Sporlar genellikle çok bölmeli ve kahverengimsidir.

Bu türün stromaları birkaç milimetre çapında, koyu kahverengi ile siyah renkte olup dal yüzeyinde dağınık ya da sıralar halinde bulunur. Türün adındaki spiniferum “diken taşıyan” anlamına gelir ve stroma yüzeyinden çıkıntı yapan peritesyum boyunlarına işaret eder.

Yapraklı ağaçların, özellikle kayın gibi türlerin ölü dalları ve kabuğu üzerinde saprotrof olarak yaşar. Xylariales takımı, Sordariomycetes sınıfına bağlı, çoğunlukla odun üzerinde yaşayan geniş bir mantar grubudur. Bu takımın birçok üyesi stroma denen sert, kömürsü ya da kabuk benzeri bir doku oluşturur; askuslar bu dokunun içine gömülü, şişe biçimli peritesyumlarda gelişir ve olgun sporlar küçük ağızcıklardan (ostiol) dışarı atılır. Ölü ağaçları ayrıştırarak orman ekosistemlerinde önemli bir görev üstlenirler.

Avrupa’da bilinen bir türdür. Mantar türlerinin dağılımı büyük ölçüde konukçu bitkilerin ve uygun habitatların varlığına bağlıdır; bu nedenle Türkiye’de konukçularının bulunduğu orman alanlarında da beklenebilir, ancak küçük boyutu nedeniyle çoğu zaman gözden kaçar. Sert ve çok küçük olduğundan besin değeri yoktur ve insanlar açısından bilinen bir önemi bulunmamaktadır.

Bu tür küçük ve göze çarpmayan bir mantar olduğundan çoğunlukla ancak ölü dalların yakından incelenmesiyle fark edilir; kesin tanım için sporların mikroskobik incelemesi gerekir.