Lolium temulentum var. arvense

Lolium temulentum var. arvense, buğdaygiller (Poaceae) familyasının Lolium cinsinde, Türkçede delice olarak bilinen Lolium temulentum türüne bağlı bir varyetedir. Bu varyete, tipik varyeteden özellikle kılçıksız ya da çok kısa kılçıklı lemmalarıyla ayrılır. Delice, tarihsel olarak tahıl tarlalarının en tanınmış yabancı otlarından biridir.

Tek yıllık, dik gövdeli bir ottur ve tahıllara benzer boylara ulaşabilir. Yaprakları yassı, yeşil ve oldukça geniştir. Çiçek durumu dik bir başaktır; başakçıklar ekseninin iki yanında tek sıra hâlinde, dar kenarlarıyla eksene dönük dizilir. Delicede alt kavuz uzun olup başakçığın tamamına yakınını örter; bu özellik onu diğer Lolium türlerinden ayırmada kullanılır. Taneleri iri ve dolgundur, ilk bakışta buğday tanesini andırabilir.

Delice özellikle buğday ve arpa tarlalarında, tarla kenarlarında ve bozulmuş alanlarda yetişir. Tahıllarla aynı dönemde çimlenip olgunlaştığı için tarihsel olarak tohumluklarla birlikte taşınmış ve yayılmıştır. Modern tohum temizleme yöntemleri nedeniyle birçok ülkede eskiye göre çok daha seyrek görülür.

Türün kökeni Akdeniz ve Batı Asya'dır; tahıl tarımıyla birlikte dünyanın pek çok bölgesine yayılmıştır. Delice tanelerine sıklıkla yerleşen bir mantar ve ilişkili zehirli maddeler nedeniyle bu tanelerin una karışması baş dönmesi, sersemlik ve sarhoşluğa benzer belirtilere yol açabilir; Türkçe adı da bu etkiden gelir. Bu nedenle tahıl ürünlerinde istenmeyen ve zararlı bir yabancı ot olarak kabul edilir.

Lolium cinsinin türleri birbiriyle kolayca melezlenebilir; bu nedenle cins içindeki sınırlar ve varyeteler kaynaklara göre farklı biçimlerde ele alınır.

Buğdaygiller familyası, dünyada on binden fazla türüyle çiçekli bitkilerin en büyük familyalarından biridir. Buğday, arpa, çavdar, yulaf, pirinç ve mısır gibi temel besin bitkileri bu familyada yer alır. Familyanın yabani üyeleri çayır, bozkır ve mera ekosistemlerinin temelini oluşturur, toprağı erozyona karşı korur ve pek çok böcek, kuş ve memeli hayvan için besin ve barınak sağlar.