İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Lolium rigidum

Lolium rigidum


Lolium rigidum, sert delice ya da sert çim olarak anılan, tek yıllık bir buğdaygildir. Dik ya da yayvan gövdeleri genellikle 10 ile 60 santimetre arasında boylanır. Yapraklar dar, açık yeşil ve parlaktır.

Lolium cinsi, çim ve delice türlerini içeren, Avrupa, Akdeniz havzası ve Batı ile Orta Asya kökenli küçük bir cinstir. Cinsin en belirgin özelliği, başakçıkların başak ekseni üzerine yan kenarlarıyla, yani eksene dik bir düzlemde dizilmesidir; uçtaki başakçık dışında her başakçıkta yalnızca bir dış kavuz (glum) bulunur. Çiçek durumu dallanmamış, yassı ve dar bir başaktır. Cinsin bazı türleri dünyanın en önemli yem ve çim bitkileri arasında yer alırken, bazıları tarla yabancı otu olarak tahıl üretiminde sorun yaratır. Türler kolayca melezlenir ve rüzgârla tozlaşır; çiçek tozları saman nezlesi gibi alerjilerin bilinen nedenleri arasındadır.

Başak sert, ince ve çoğu zaman hafifçe kıvrıktır; başakçıklar eksendeki oyuklara gömülü gibi durur. Dış kavuz (glum) çoğu zaman başakçığın yarısından uzundur, dış kavuzlar genellikle kılçıksızdır. Bitki ilkbahar ve yaz başında çiçeklenir; bol tohum üretir ve tohumları toprakta bir süre canlılığını koruyabilir.

Tür, Akdeniz havzası ile Güneybatı Asya'nın doğal bitkisidir; tarla kenarları, yol kenarları, nadas alanları, kumluk ve taşlık yerler ile tahıl tarlalarında yaygındır. Avustralya gibi bölgelere yem bitkisi olarak taşınmış, burada tahıl tarımının en önemli yabancı otlarından biri olmuştur. Pek çok herbisite karşı direnç geliştirmiş popülasyonlarıyla tanınır. Avustralya'da bir nematod ile bir bakterinin başaklarda oluşturduğu urlar, otlayan hayvanlarda ölümcül olabilen bir zehirlenmeye yol açar.

Buğdaygiller (Poaceae), dünya genelinde on binden fazla türü olan ve hemen her karasal yaşam ortamında bulunan büyük bir çiçekli bitki familyasıdır. Üyelerinin gövdeleri boğumlu ve genellikle içi boştur; yapraklar gövdeyi saran bir kın ile başlar ve kın ile yaprak ayası arasında dilcik (ligül) adı verilen ince bir zar ya da tüy sırası bulunur. Çiçekler küçük, gösterişsiz ve rüzgârla tozlaşmaya uyum sağlamıştır; başakçık adı verilen birimler hâlinde toplanır. Familya, tahıllar ve yem bitkileri aracılığıyla insanlık için en önemli bitki gruplarından biridir; çayır ve meralarda toprağı tutar, pek çok böcek, kuş ve memeliye besin ve barınak sağlar.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap