Iris aucheri

Iris aucheri, süsengiller (Iridaceae) familyasının Iris cinsine ait, soğanlı ve çok yıllık otsu bir bitkidir. Juno süsenleri olarak bilinen ve kalın, etli kökler taşıyan soğanlı süsen grubuna (Scorpiris) dahildir. Bu grubun bitkilerinde yapraklar gövde boyunca iki sıra hâlinde dizilir ve çiçekler yaprak koltuklarından çıkar.

Bitki genellikle kısa boylu, sağlam bir gövde oluşturur; oluklu, parlak yeşil yaprakları üst üste binerek gövdeyi sarar. Çiçekleri açık mavi, leylak ya da beyazımsı tonlarda olup dış taç parçalarının ortasında sarı bir leke ya da şerit bulunur. Juno süsenlerinde iç taç parçaları çok küçülmüş ve çoğunlukla yatay ya da aşağı doğru yönelmiştir. Çiçeklenme ilkbaharda, kar erimesinin ardından gerçekleşir. Çiçeklerin ardından üç bölmeli, çok sayıda tohum içeren bir kapsül meyve oluşur. Tohumdan yetişen bitkilerin çiçek açacak olgunluğa ulaşması birkaç yıl sürebilir.

Tür taşlı yamaçlarda, kayalık alanlarda, step ve tarla kenarlarında yetişir. Yazın kurak geçen iklimlere uyum sağlamıştır; çiçeklenme ve tohum oluşumundan sonra toprak üstü kısımları kurur ve bitki yazı toprak altındaki soğanı ve etli kökleri sayesinde geçirir. Çiçekleri arılar başta olmak üzere çeşitli böcekler tarafından tozlaştırılır.

Doğal yayılışı Güneydoğu Anadolu, Irak, İran, Suriye ve Ürdün gibi Orta Doğu ülkelerini kapsar. Juno süsenleri gösterişli çiçekleri nedeniyle bahçecilikte ilgi görür; ancak doğadan soğan sökülmesi ve yaşam alanlarının tarım ve otlatma nedeniyle bozulması yabani populasyonlar için önemli bir tehdit oluşturur. Bu nedenle doğal soğanlı bitkilerin doğadan toplanmaması gerekir.