Gynandriris sisyrinchium

Gynandriris sisyrinchium, süsengiller (Iridaceae) familyasından küçük, soğanlı bir bitkidir. Günümüzde pek çok kaynakta Moraea sisyrinchium adıyla Moraea cinsine dahil edilmektedir. Görünüşü küçük bir süseni andırır, ancak bazı yapısal ayrıntılarla gerçek süsenlerden (Iris) ayrılır.

Bitki genellikle 10–40 santimetre boyundadır. Toprak altında lifli bir kabukla örtülü küçük bir soğanı vardır. Yapraklar dar, uzun ve çoğu zaman yere doğru kıvrıktır. Çiçekler mavi, leylak ya da mor renktedir; dış parçaların ortasında beyaz ya da sarımsı bir leke bulunur. Her çiçek yalnızca birkaç saat, genellikle öğleden sonra açık kalır, ancak bitki art arda çok sayıda çiçek üretir.

Akdeniz havzası, Kuzey Afrika, Orta Doğu ve Güneybatı Asya'da geniş bir yayılışa sahiptir. Kumlu ve taşlı yerler, kıyı alanları, nadas tarlaları, yol kenarları ve maki ile frigana gibi açık alanlarda yetişir. Çiçeklenme ilkbaharda, genellikle mart ile mayıs arasında gerçekleşir. Yazın toprak üstü kısımları kurur ve bitki soğanıyla yaz kuraklığını atlatır.

Süsengiller familyası, dünya genelinde yaklaşık iki bin tür içeren, çoğu soğanlı, yumrulu ya da rizomlu otsu bitkilerden oluşan bir familyadır. Familyada süsenler, çiğdemler ve glayöller gibi pek çok tanınmış süs bitkisi bulunur. Gynandriris sisyrinchium ise yaygınlığı ve açık alanlarda kolayca görülmesi sayesinde Akdeniz ikliminin ilkbahar çiçeklerinin tanıdık bir üyesidir; soğanlarının kemirgenler ve bazı hayvanlar tarafından yenildiği bilinir. Kısa ömürlü çiçekleri arılar başta olmak üzere çeşitli böcekler tarafından ziyaret edilir ve tozlaşma sonrasında küçük, kapsül biçimli meyveler oluşur.