Gnathia maxillaris(Montagu, 1804)

Gnathia maxillaris, eşbacaklılar (Isopoda) takımının Gnathiidae familyasına ait küçük bir deniz kabuklusudur. 1804 yılında Montagu tarafından tanımlanan tür, Gnathia cinsinin tip türüdür ve Kuzeydoğu Atlantik kıyılarından Akdeniz'e kadar yayılış gösterir. Gnathiidae familyası, gençleri balıklarda geçici parazit olarak yaşayan sıra dışı bir eşbacaklı grubudur.

Bu türün erişkinleri birkaç milimetre boyundadır ve belirgin eşeysel farklılık gösterir. Erkeklerin başı kare biçimli ve geniştir; önde ileri doğru uzanan, makas gibi güçlü bir çift çene (mandibula) taşırlar. Tür adındaki maxillaris sözcüğü de bu çene yapısına gönderme yapar. Dişilerin çeneleri yoktur; gövdeleri yumurtalarla şişkin ve yuvarlaktır. Kan emmiş gençlerin karın bölgesi şişer ve kırmızımsı renk alır.

Gnathiidae üyelerinin yaşam döngüsünde dipten ayrılan gençler (praniza) bir balığa tutunur, kan ve doku sıvısı emer, ardından yeniden dibe dönüp deri değiştirir. Bu süreç birkaç kez tekrarlanır. Erişkinler beslenmez; kıyı kayalıklarındaki yarıklarda, boş kabuklarda ya da çamur içinde gruplar halinde yaşarlar ve dişiler yavrularını kuluçka kesesinde taşır.

Gnathiidae gençleri balıkların en yaygın dış parazitleri arasındadır; yoğun bulaşmalarda balıklarda kan kaybına ve strese yol açabilirler ve bazı kan parazitlerini taşıdıkları bilinir. Temizlikçi balıkların besininin önemli bir bölümünü oluştururlar. İnsanlar için tehlikeli değildirler.