Gagea villosa

Gagea villosa, zambakgiller (Liliaceae) familyasının Gagea cinsine bağlı küçük, soğanlı ve çok yıllık bir bitki türüdür. Tür adı tüylü anlamına gelir ve çiçek saplarının ve çiçek altındaki yaprakçıkların belirgin biçimde tüylü olmasına işaret eder. Genellikle on beş santimetreye kadar boylanır; iki dar taban yaprağı ve gövde ucunda birkaç sarı, yıldız biçimli çiçek taşır. Tepallerin dış yüzü yeşilimsi ve tüylüdür. Erken ilkbaharda çiçek açar.

Tarlalar, bağlar, kumlu ve taşlık alanlar ile yol kenarları gibi açık yerlerde yetişir. Avrupa, Kuzey Afrika ve Batı Asya'da geniş yayılış gösterir; Avrupa'nın bazı bölgelerinde tarım yöntemlerindeki değişiklikler nedeniyle azalmıştır.

Gagea cinsi zambakgiller (Liliaceae) familyasına bağlı, küçük soğanlı bitkilerden oluşur. Bu cinsin üyeleri genellikle birkaç santimetre ile yirmi santimetre arasında boylanır, bir ya da iki dar taban yaprağı taşır ve gövdenin ucunda birkaç yıldız biçimli çiçekten oluşan gevşek bir salkım oluşturur. Çiçekler çoğunlukla sarıdır, altı tepalin dış yüzü sıklıkla yeşilimsi tonludur. Çiçekler güneşli havada açılır, bulutlu havada ve akşamları kapanır.

Cinsin dünyada iki yüzü aşkın türü bulunur; Avrupa, Kuzey Afrika ve Asya'nın ılıman bölgelerinde, özellikle Akdeniz havzası, Anadolu ve Orta Asya'da çeşitlilik yüksektir. Türler ilkbaharın en erken çiçek açan bitkileri arasındadır ve kar erir erimez görülebilir. Pek çok tür, ana soğanın yanında küçük yavru soğancıklar üreterek vejetatif yolla da çoğalır. Türlerin birbirinden ayırt edilmesi zordur; soğanın yapısı, yaprak sayısı ve şekli, çiçek saplarının tüylü olup olmaması ve tepal ölçüleri gibi ayrıntılı özelliklere bakılır. Erken çiçeklenmeleri sayesinde, yılın ilk aylarında uçan arılar ve sinekler için önemli bir besin kaynağıdır. Yaz başında toprak üstü kısımları tamamen kurur ve bitki, yılın büyük bölümünü toprak altındaki soğanında dinlenerek geçirir. Bu yaşam biçimi, kurak yazlara sahip bozkır ve Akdeniz ikliminde hayatta kalmalarını sağlar. Küçük boyları nedeniyle çoğu zaman gözden kaçarlar, ancak uygun yerlerde geniş alanları sarıya boyayan kalabalık topluluklar oluşturabilirler.