Filipendula vulgaris

Filipendula vulgaris, gülgiller familyasına (Rosaceae) bağlı Filipendula cinsinin çok yıllık otsu bir türüdür. Avrupa'dan Batı ve Orta Asya'ya kadar uzanan geniş bir alanda yayılış gösterir ve kuru çayırların karakteristik bitkilerinden biridir.

Bitki genellikle 30 ile 80 santimetre boyunda dik bir gövde oluşturur. Taban yaprakları bir rozet halinde toplanır ve çok sayıda küçük, derin dişli yaprakçıktan oluşan, eğrelti otunu andıran tüysü bir yapıya sahiptir. Kök sistemi üzerinde ip üzerine dizilmiş gibi görünen küçük, yumru benzeri şişkinlikler bulunur; cins adı da ip ve asılı anlamlarına gelen sözcüklerden türetilmiştir. Çiçekleri genellikle altı taç yapraklı, beyaz ya da krem renklidir ve tomurcuk halindeyken çoğu zaman pembemsi tonlar taşır. Çiçekler gövdenin ucunda gevşek, salkımsı kümeler oluşturur.

Kuru ve kireçli çayırlarda, bozkırlarda, seyrek orman açıklıklarında ve güneşli yamaçlarda yetişir. Bu yönüyle nemli alanları seven akrabası Filipendula ulmaria'dan ayrılır. Yaz başında çiçeklenir; çiçekleri nektar bakımından fakir olsa da bol polen üretir ve birçok böcek tarafından ziyaret edilir.

Bitkinin kökleri ve toprak üstü kısımları geleneksel halk hekimliğinde kullanılmıştır; cinsin üyeleri salisilik asit türevleri içermeleriyle bilinir. Ayrıca güzel yaprak rozeti ve çiçekleri nedeniyle süs bitkisi olarak da yetiştirilir. Pek çok Avrupa ülkesinde kuru çayır alanlarının azalmasıyla birlikte doğal popülasyonları gerilemektedir.

Filipendula cinsi kuzey yarımkürenin ılıman bölgelerinde yayılış gösteren az sayıda türden oluşur. Cinsin üyeleri gülgiller familyası içinde, kendilerine özgü çok parçalı yaprakları ve küçük çiçeklerden oluşan yoğun kümeleriyle kolayca tanınır.