Eledone moschata (Lamarck, 1799)

Eledone moschata, Türkçede misk ahtapotu olarak bilinen bir ahtapot türüdür. Bazı sınıflandırmalarda Octopodidae, bazılarında ise ayrı bir familya olan Eledonidae içinde değerlendirilir. Adını, vücudundan yayılan belirgin misk kokusundan alır. Akdeniz’de yaygın ve ticari öneme sahip bir türdür.

Orta büyüklükte bir ahtapottur; manto uzunluğu genellikle 10–15 santimetredir. Eledone cinsinin en önemli ayırt edici özelliği, kollarda vantuzların yaygın ahtapottaki gibi iki sıra değil, tek sıra halinde dizilmiş olmasıdır. Vücut gri ile kahverengi arasında değişen bir renkte olup üzerinde koyu lekeler bulunur. Deri genellikle düzgündür. Erkeklerde sağ üçüncü kol üremede kullanılan özel bir yapıya dönüşmüştür.

Tür, kumlu ve çamurlu diplerde, çoğunlukla kıyıdan birkaç yüz metre derinliğe kadar yaşar. Yengeçler, karidesler ve diğer kabuklularla beslenen bir dip avcısıdır. Dişiler yumurtalarını kayalık ya da korunaklı yerlere bırakır ve gelişimleri süresince onları korur. Yavrular yumurtadan çıktıklarında küçük birer yetişkin görünümündedir ve doğrudan dibe yerleşir.

Eledone moschata Akdeniz’de ve komşu Atlas kıyılarında yaşar. Dip trolleriyle sık yakalanır ve Akdeniz ülkelerinde pazarlanarak tüketilir. Kendine özgü kokusu nedeniyle kimi tüketicilerce yaygın ahtapottan daha az tercih edilir. İnsanlar için tehlikeli değildir.