Dendrobaena semitica (Rosa, 1893)

Dendrobaena semitica, Lumbricidae ailesine ait bir toprak solucanı türüdür. İlk kez 1893 yılında Rosa tarafından tanımlanmıştır; bazı kaynaklarda Allolobophora cinsi altında da ele alınır. Adından da anlaşılacağı gibi Doğu Akdeniz ve Orta Doğu ile ilişkilendirilen bir türdür ve bu bölgenin toprak solucanı faunasının bir üyesidir.

Dendrobaena cinsi, Avrupa, Kafkasya ve Anadolu'yu da içine alan Palearktik bölgede yayılış gösteren, çok sayıda türü bulunan bir toprak solucanı cinsidir. Bu cinsin üyeleri genellikle küçük ile orta boylu, çoğunlukla kırmızımsı ya da morumsu pigmentli solucanlardır. Türlerin önemli bir kısmı dar yayılışlıdır ve özellikle Balkanlar, Kafkasya ve Anadolu gibi dağlık bölgelerde yerel türler bakımından zengindir. Türler birbirinden dış görünüşten çok klitellumun konumu, erkek üreme açıklıkları, sperm keselerinin sayısı ve yeri gibi anatomik özelliklerle ayırt edilir.

Cinsin üyeleri çoğunlukla toprağın üst katmanlarında, yaprak döküntüsünde, çürüyen odun ve yosun altında yaşar. Ölü bitki maddesiyle beslenirler ve nemli orman toprakları, dere kenarları ile dağ çayırları en sık rastlandıkları ortamlardır.

Lumbricidae ailesinin bütün üyeleri gibi bu solucanın da vücudu çok sayıda halkadan (segment) oluşur; her halkada dört çift kısa kıl (seta) bulunur ve hayvan bu kıllar ile kas kasılmalarının yardımıyla toprakta ilerler. Erginlerde vücudun ön kısmında, eyer biçimli, kalınlaşmış bir bölge olan klitellum göze çarpar. Solucanlar hermafrodittir; her birey hem erkek hem dişi üreme organlarına sahiptir, ancak çiftleşme iki birey arasında karşılıklı sperm alışverişiyle gerçekleşir. Döllenmiş yumurtalar klitellumun salgıladığı küçük bir kokon içinde toprağa bırakılır ve gençler bu kokondan doğrudan küçük solucanlar olarak çıkar.

Toprak solucanları ölü bitki artıklarını parçalayıp toprakla karıştırarak organik maddenin ayrışmasını hızlandırır, toprağın havalanmasını ve su tutma kapasitesini artırır. Açtıkları kanallar bitki köklerinin gelişimini kolaylaştırır, dışkıları ise besince zengin bir humus oluşturur. Bu nedenle tarım ve orman ekosistemlerinde verimliliğin önemli göstergeleri arasında sayılırlar. Aynı zamanda kuşlar, köstebekler, kirpiler, kurbağalar ve pek çok omurgasız için önemli bir besin kaynağıdır. İnsanlar için herhangi bir tehlike oluşturmazlar.