Celes variabilis (Pallas, 1771)

Celes variabilis, düz kanatlılar (Orthoptera) takımının Acrididae ailesine bağlı, Avrasya bozkırlarına özgü bir çekirge türüdür. Orta büyüklükte, sağlam yapılı bir çekirgedir ve dişiler erkeklerden belirgin biçimde iridir. Vücut rengi bireyden bireye ve yaşadığı zeminin rengine göre değişkenlik gösterir; türün adı da bu değişkenliğe işaret eder. Arka kanatları çoğunlukla kırmızımsı ya da pembemsi tonludur ve uçuş sırasında kolayca fark edilir.

Celes cinsi, kanatlı çekirgeler olarak bilinen Oedipodinae alt familyasında yer alır. Bu gruptaki çekirgeler dinlenirken toprak, taş ve kuru otlarla uyumlu boz, kahverengi ya da grimsi renkleriyle neredeyse görünmez hâle gelir. Uçmaya başladıklarında renkli arka kanatlarını açarak ani bir renk patlaması yaratırlar; bu durum avcıyı şaşırtmaya yarar. Konduklarında renkli kanatlar yeniden gizlenir ve hayvan bir anda gözden kaybolur.

Tür, Orta Avrupa'dan Orta Asya ve Sibirya'ya uzanan geniş bir alanda, özellikle kuru bozkırlarda, seyrek otlu yamaçlarda ve taşlık alanlarda yaşar. Erginler yaz ortasından sonbahara kadar görülür. Otsu bitkilerle, özellikle buğdaygillerle beslenir. Avrupa'nın bazı bölgelerinde bozkır habitatlarının tarıma açılması nedeniyle yerel popülasyonları azalmıştır.

Acrididae ailesinin diğer üyelerinde olduğu gibi dişiler yumurtalarını karın uçlarındaki kısa yumurta koyma borusuyla toprağa bırakır ve yumurtalar köpüksü bir salgıyla korunur. Kışı yumurta evresinde geçiren tür, ilkbaharda çıkan nimflerle yeni kuşağını başlatır. Geniş yayılışı boyunca birkaç alt türe ayrılmıştır.