Carex caryophyllea

Carex caryophyllea, sazgiller (Cyperaceae) familyasının Carex cinsine ait, küçük boylu ve çok yıllık bir saz türüdür. Avrupa'da bahar sazı olarak bilinir; çünkü sazların çoğundan önce, ilkbaharın erken döneminde çiçeklenir.

Kısa sürünücü rizomlarıyla gevşek öbekler ya da küçük örtüler oluşturur. Gövdeleri genellikle 5–30 cm boyundadır ve çoğunlukla kıvrık, sert yapraklardan pek uzun değildir. Gövde ucunda tek, sopa biçimli, kahverengi bir erkek başak, onun hemen altında ise bir ya da birkaç kısa, oval, dik dişi başak bulunur. Erkek başaktan sarkan sarı başçıklar ilkbaharda bitkiyi fark edilir kılar. Dişi çiçeklerin üç tepeciği vardır; tulumcuklar kısa tüylüdür.

Kuru ve yarı kuru çayırlarda, bozkırlarda, otlatılan meralarda, güneşli yamaçlarda, kumul gerisi alanlarda ve açık orman kenarlarında yetişir; hem kireçli hem de hafif asidik toprakları tolere eder. Mart ile mayıs arasında çiçeklenir ve rüzgârla tozlaşır. Kısa boyu sayesinde otlatmaya dayanıklıdır ve kısa otlu çayırların tipik türlerinden biridir.

Avrupa'dan Batı Asya'ya ve Kafkasya'ya kadar geniş bir alanda yayılış gösterir. Carex cinsi iki binden fazla türüyle çiçekli bitkilerin en kalabalık cinslerinden biridir ve bu tür, sazların yalnızca sulak alanlarda yaşadığı yönündeki yaygın düşünceye güzel bir karşı örnektir. Kuru çayır sazları toprağı tutar, otlayan hayvanlara yem sağlar ve bazı kelebek tırtılları için besin bitkisi olur.

Sazlar ilk bakışta buğdaygillere benzese de genellikle üç köşeli, içi dolu ve boğumsuz gövdeleriyle onlardan kolayca ayrılır. Ülkemizde de Carex cinsinin çok sayıda türü bulunur ve bunların doğru tanınması çoğu zaman olgun meyveli örneklerin dikkatle incelenmesini gerektirir.