Armadillidium granulatum (Brandt, 1833)

Armadillidium granulatum, kara eşbacaklıları arasında yer alan Armadillidiidae familyasının Armadillidium cinsine ait bir türdür. Halk arasında tespih böceği olarak bilinen canlılardandır ve tehlike sezdiğinde vücudunu top biçiminde yuvarlayabilir. Sırt yüzeyi küçük tanecikli bir yapıya sahiptir ve adı da buna işaret eder (granulatum, “tanecikli”). Akdeniz kıyı bölgelerinde, özellikle taşlık ve kumlu yerlerde bulunur.

Armadillidium, familyanın en kalabalık cinsidir ve dünyada birkaç yüz tür içerir. Cinsin üyeleri genellikle 1–2 cm civarındadır; sırt yüzleri dışbükey, parlak ya da pürüzlü olabilir ve renkleri griden kahverengiye, bazen sarımsı lekeli desenlere kadar değişir. Türlerin ayrımı çoğunlukla baş kalkanının (frontal levha) biçimi, kuyruk bölümü (telson) ve erkeklerin ilk karın bacaklarının yapısı gibi ayrıntılara dayanır; bu yüzden kesin teşhis çoğu zaman uzman incelemesi gerektirir. Bilinen en yaygın temsilcisi, bugün dünyanın pek çok yerine taşınmış olan Armadillidium vulgare'dir.

Armadillidiidae familyası, tehlike anında vücudunu neredeyse kusursuz bir top biçiminde yuvarlayabilen (konglobasyon) kara eşbacaklılarını içerir. Bu yetenek hem yırtıcılara karşı korunma hem de su kaybını azaltma işlevi görür. Familya özellikle Akdeniz havzasında, Balkanlarda, Anadolu'da ve Kafkasya çevresinde çok sayıda tür ile temsil edilir; birçok türün dağılım alanı dardır ve dağlık bölgelerde, adalarda ya da mağaralarda yerel türler ortaya çıkmıştır. Türkiye, bu familya açısından zengin bir ülkedir.

Karada yaşayan eşbacaklılar (Oniscidea) halk arasında tespih böceği ya da kızkurusu olarak bilinir. Solunumlarını karın bacaklarındaki solungaçlara benzer yapılarla ve birçok türde bulunan, hava borucuklarına benzeyen yalancı trakelerle yaparlar; bu nedenle nemli ortamlara bağımlıdırlar ve gündüzleri genellikle taş, kütük, yaprak döküntüsü ya da toprak çatlakları altında saklanıp geceleri etkin olurlar. Ölü bitki maddesi, çürümekte olan yapraklar, mantar hifleri ve organik artıklarla beslenerek ayrışma sürecine ve toprağın verimliliğine önemli katkı sağlarlar. İnsanlar için zararsızdırlar; nadiren seralarda fidelere zarar verdikleri görülür.