Antedon mediterranea (Lamarck, 1816)

Deniz zambakları (Crinoidea), denizyıldızları ve deniz kestaneleriyle aynı şubeye, derisidikenlilere (Echinodermata) ait eski bir hayvan grubudur. Comatulida takımının üyeleri ergin dönemde sapsızdır; vücutlarının alt kısmındaki kıvrık, pençe benzeri uzantılar (sirrler) ile kaya, sünger veya mercanlara tutunurlar, gerektiğinde kollarını dalgalandırarak yüzebilir ya da sürünerek yer değiştirebilirler. Kolların her iki yanında bulunan ince yan dallar (pinnüller) tüy görünümü verir; bu nedenle bu hayvanlara tüylü yıldız da denir.

Antedon mediterranea, Antedonidae familyasına ait, Akdeniz’in en bilinen deniz zambağı türüdür. Genellikle on kola sahiptir ve kolları birkaç santimetre uzunluğundadır; rengi kırmızı, turuncu, sarı, mor ya da beyazımsı tonlarda olabilir ve bazen alacalı görünür. Kolların yanlarındaki ince pinnüller ona narin, tüylü bir görünüm kazandırır.

Kayalık kıyılarda, mercanımsı oluşumlarda ve deniz çayırlarının yakınında, sığ sulardan onlarca metre derinliğe kadar yaşar; gün içinde genellikle yarık ve çıkıntılara saklanır, akıntılı yerlerde kollarını açarak beslenir. Akdeniz’de ve Atlas Okyanusu’nun komşu kıyılarında yayılış gösterir.

Deniz zambakları süspansiyon beslenicidir: kollarını akıntıya karşı açarak sudaki plankton ve organik parçacıkları tüp ayakları aracılığıyla yakalar ve kollar boyunca uzanan oluklardan ağza taşırlar. Eşeyler ayrıdır; döllenmiş yumurtadan gelişen larva bir süre saplı olarak yaşar, daha sonra saptan kopup serbest ergin forma geçer. Bu hayvanlar kıyı ekosistemlerinde bentik toplulukların karakteristik üyeleri olup çeşitli küçük kabukluların ve balıkların barınağı olabilir. Deniz zambakları fosil kayıtları en zengin hayvan gruplarından biridir; saplı atalarının kalıntıları bazı kireçtaşlarının büyük bölümünü oluşturur. İnsanlar için herhangi bir tehlike oluşturmazlar.