Alopecurus pratensis

Alopecurus pratensis, buğdaygiller (Poaceae) familyasına ait çok yıllık bir ot türüdür ve Türkçede çayır tilkikuyruğu adıyla bilinir. Kümeler hâlinde büyür ve kısa toprak altı gövdeleriyle yavaşça yayılabilir. Dik sapları genellikle 30 ile 110 cm arasında boylanır. Çiçek durumu, sapın ucunda yer alan, yoğun, silindirik, yumuşak dokulu ve tilki kuyruğunu andıran başak benzeri bir salkımdır; olgunlaşma öncesinde açık yeşil, ercikler açıldığında ise mor-kahverengi ve sarımsı tonlar görülür.

Alopecurus (tilkikuyruğu) cinsi, Kuzey Yarımkürenin ılıman bölgelerinde yayılış gösteren, yaklaşık kırk kadar tür içeren bir buğdaygil cinsidir. Cinsin en belirgin özelliği, çiçek durumunun yoğun, silindirik ya da yumurtamsı, tilki kuyruğunu andıran başak benzeri bir salkım olmasıdır. Başakçıklar tek çiçeklidir ve yanlardan basıktır; iki kavuz çoğunlukla tabanda birbirine kaynaşmıştır, çiçek pulu ise sırtından çıkan bir kılçık taşır. Bu özellikler cinsi, görünüşçe benzeyen Phleum (itkuyruğu) türlerinden ayırmaya yarar.

Çayır tilkikuyruğu nemli ve besince zengin topraklardaki çayırlarda, dere ve ırmak kenarlarında, taşkın alanlarında ve yol kenarlarında yetişir. Buğdaygillerin en erken çiçeklenen türlerinden biridir; çiçeklenme genellikle ilkbaharın ortasından yaz başına kadar sürer. İlkbaharda erken gelişmesi ve verimli olması nedeniyle değerli bir yem ve çayır bitkisi kabul edilir, birçok ülkede çayır karışımlarında kullanılır. Polenleri rüzgârla taşınır ve mevsimsel alerjilere neden olabilir.

Tür, Avrupa'dan Batı ve Orta Asya'ya kadar uzanan geniş bir doğal yayılışa sahiptir; Kuzey Amerika gibi pek çok bölgeye ise yem bitkisi olarak taşınmış ve buralarda doğallaşmıştır. Yaygın bir tür olduğundan koruma açısından bir tehdit altında değildir.