Petrosia (Petrosia) fi ciformis (Poiret, 1789)

Petrosia ficiformis, Demospongiae sınıfının Haplosclerida takımına bağlı Petrosiidae familyasından, Akdeniz'in en tanınmış süngerlerinden biridir. Tür adı Latince "incir biçimli" anlamına gelir. İlk kez 18. yüzyılın sonunda Poiret tarafından tanımlanmıştır.

Bu sünger kalın, sert ve taş gibi bir dokuya sahiptir; elle bastırıldığında neredeyse hiç esnemez. Biçimi düzensiz yumrular, loblar ya da incir benzeri kütleler şeklindedir ve birkaç santimetreden onlarca santimetreye kadar büyüyebilir. Yüzeyinde iri, belirgin su çıkış delikleri (oskulumlar) göze çarpar. Aydınlık yerlerde yaşayan bireyler, dokularında ortak yaşam süren siyanobakteriler nedeniyle koyu mor, kahverengi ya da kırmızımsı renktedir. Mağara gibi karanlık ortamlardaki bireyler ise bu ortakyaşarları barındırmadığından beyazımsı ya da açık renkli görünür.

Tür, kayalık zeminlerde, kaya çatlaklarında, yarı karanlık duvarlarda ve deniz mağaralarında, sığ sulardan daha derin kesimlere kadar yaşar. Diğer süngerler gibi suyu süzerek bakteri ve ince organik parçacıklarla beslenir. Akdeniz'de bu süngerle beslenen ve rengini taklit eden çıplak deniz salyangozu Peltodoris atromaculata ile olan ilişkisi iyi bilinir; bu salyangoz sıklıkla süngerin üzerinde görülür.

Petrosia ficiformis Akdeniz'de geniş bir yayılışa sahiptir ve Doğu Atlantik'in komşu kıyılarında da bulunur. Türkiye kıyılarındaki kayalık habitatlarda da bilinen türler arasındadır. Biyokimyasal bakımdan zengin ikincil metabolitler içermesi nedeniyle bilimsel araştırmalarda sıkça incelenmiştir.

Süngerlerde sinir, kas ve sindirim sistemi gibi organ sistemleri bulunmaz; vücut işlevleri farklı görevlere uzmanlaşmış hücreler tarafından yürütülür. Bu hücreler yüksek bir yenilenme yeteneğine sahiptir ve süngerin parçalanan bölümleri çoğu zaman yeniden yeni bireyler oluşturabilir. Pek çok sünger, avcılara ve yüzeyine yerleşmeye çalışan canlılara karşı kimyasal savunma maddeleri üretir.