İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Orchis morio subsp. morio

Orchis morio subsp. morio


Orchis morio subsp. morio, günümüzde Anacamptis morio adıyla bilinen yeşil kanatlı orkidenin tip alt türüdür. Salepgiller (Orchidaceae) familyasından yumrulu, çok yıllık bir otsu bitkidir ve Avrupa'nın en tanınmış orkidelerinden biridir.

Bitki genellikle 10–30 cm boyundadır. Yaprakları lekesizdir ve gövdenin dibinde rozet oluşturur. Kısa ve gevşek başaktaki çiçekler çoğunlukla mor ya da eflatun renklidir; pembe ve beyaz bireylere de rastlanır. Türün en belirgin özelliği, sepallerin bir başlık oluşturması ve üzerlerinde yeşil damarların bulunmasıdır; “yeşil kanatlı” adı buradan gelir. Dudak geniş, ortası açık renkli ve koyu beneklidir; mahmuz yatay ya da yukarıya yöneliktir.

Otlaklar, çayırlar, meralar ve açık çalılık alanlarda yetişir; çiçeklenme ilkbahardadır. Çiçekleri nektar üretmez; bombus arıları ve diğer arılar tarafından aldatma yoluyla tozlaşır.

Anacamptis cinsi, genetik çalışmalardan sonra eskiden Orchis içinde yer alan bazı türlerin (morio, papilionacea, coriophora, laxiflora, palustris grupları gibi) aktarıldığı bir cinstir. Cinsin üyeleri Avrupa, Kuzey Afrika ve Batı Asya'da yayılış gösterir ve çiçekleri çoğunlukla arılar, bombus arıları ve diğer böceklerle tozlaşır. Pek çok türün çiçeği nektar üretmez; tozlaştırıcıları nektarlı çiçeklere benzeyen görünüşleriyle aldatır.

Salepgillerin çoğu gibi bu bitkiler de toprak altında iki yumru taşıyan çok yıllık otsulardır. Tohumları son derece küçüktür ve çimlenmek için topraktaki mikorizal mantarlarla ortaklığa gereksinim duyar; bu nedenle yetiştirilmeleri zordur. Anadolu'da bu grubun yumruları geleneksel olarak salep yapımında kullanılmış, aşırı toplama birçok türün yerel olarak azalmasına yol açmıştır. Yaşam alanlarının tarıma açılması, sulak alanların kurutulması ve aşırı otlatma da önemli tehditlerdir. Bütün orkideler CITES kapsamında koruma altındadır ve doğadan sökülmeleri yasaktır.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap