İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Ophrys candica subsp. candica

Ophrys candica subsp. candica


Ophrys candica subsp. candica, Ophrys candica türünün tip alt türüdür ve orkidegiller (Orchidaceae) familyasında yer alır. Türün tipik özelliklerini taşır: pembe ya da beyazımsı dış taç yaprakları, kahverengi ve yuvarlak, kadifemsi tüylü bir dudak ile dudağın üzerinde açık renkli, ağsı bir desen. Güney İtalya, Yunanistan, Ege adaları ve Güneybatı Anadolu’da kireçli, açık alanlarda yetişir ve ilkbahar sonunda çiçek açar.

Ophrys cinsinin en dikkat çekici özelliği, dudak (labellum) adı verilen alt taç yaprağının belirli böceklerin dişilerini şekil, renk, tüylülük ve koku bakımından taklit etmesidir. Erkek böcekler çiçeği dişi sanarak üzerine konar ve çiftleşmeye çalışır; bu sırada polen kütleleri (polinyumlar) başlarına ya da karınlarına yapışır ve başka bir çiçeğe taşınır. Bu tozlaşma biçimine yalancı çiftleşme (psödokopülasyon) denir ve her türün genellikle yalnızca bir ya da birkaç böcek türüyle ilişkili olması, cinste çok sayıda yakın akraba türün ortaya çıkmasına yol açmıştır.

Cinsin üyeleri toprak altında yuvarlak yumrular taşıyan çok yıllık otsu bitkilerdir. Sonbahar ve kışın bir yaprak rozeti oluşturur, ilkbaharda çiçeklenir ve yaz kuraklığında toprak üstü kısımları kuruyarak yumru hâlinde dinlenmeye geçerler. Tohumları toz kadar küçüktür ve çimlenebilmek için topraktaki mikorizal mantarlarla ortak yaşama gereksinim duyar. Genellikle kireçli topraklarda, makilik ve frigana alanlarında, seyrek çam ormanlarında, çayırlarda ve terk edilmiş zeytinliklerde yetişirler.

Tüm orkideler gibi bu tür de CITES sözleşmesi kapsamında koruma altındadır. Salep üretimi için yumruların toplanması, yaşam alanlarının tarım, yapılaşma ve aşırı otlatma nedeniyle yok olması, Akdeniz havzasındaki Ophrys topluluklarını tehdit eden başlıca etkenlerdir. Bitkiyi doğada sökmek yerine fotoğraflamak, popülasyonların korunmasına katkı sağlar.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap