İnci balığı (Alburnus akili)

Alburnus akili, sazangiller (Cyprinidae) familyasının inci balıkları (Alburnus) cinsine ait, Türkiye'ye özgü bir tatlı su balığıdır. Beyşehir Gölü'ne endemik olan bu tür, yerel olarak gövce gibi adlarla da anılmıştır.

Diğer inci balıkları gibi uzunca, yandan basık ve gümüşi renkli bir vücuda sahiptir; sırt tarafı daha koyu tonludur ve ağzı yukarı yönelmiştir. Küçük boylu, ince pullu ve sürü halinde yaşayan bir balıktır. Benzer türlerden ayrımı pul ve yüzgeç ışını sayıları, vücut oranları gibi ayrıntılı özelliklere dayanır.

Göl ortamında açık suda sürüler halinde yaşadığı, zooplankton ve küçük omurgasızlarla beslendiği bilinir. Bilgilere göre üreme döneminde gölü besleyen derelere ve kıyıdaki uygun alanlara yönelmekteydi. İnci balıkları genel olarak ilkbahar ve yaz başında ürer ve yumurtalarını sığ, çakıllı ya da bitkili zeminlere bırakır. Göl ekosisteminde hem zooplankton tüketicisi hem de yırtıcı balıklar ve su kuşları için besin olarak önemli bir yer tutmaktaydı.

Bu tür, Anadolu'nun endemik tatlı su balıklarının yaşadığı tehlikelerin çarpıcı bir örneğidir. Beyşehir Gölü'ne yırtıcı bir balık olan sudağın aşılanması, göl suyunun aşırı kullanımı ve üreme alanlarının bozulması sonucunda türün kaybolduğu kabul edilmekte ve uluslararası değerlendirmelerde nesli tükenmiş olarak listelenmektedir. Bu durum, yabancı türlerin kapalı göl sistemlerine bırakılmasının yerli faunayı ne denli hızlı yok edebileceğini göstermektedir.