*Hydroides elegans (Haswell, 1883)

Hydroides elegans, halkalı solucanlar (Polychaeta) sınıfının Sabellida takımına bağlı, kalsiyum karbonattan tüp yapan Serpulidae familyasının Hydroides cinsinden bir deniz solucanıdır. Tropikal ve ılıman denizlerde dünya çapında yayılmış, en önemli biyolojik kirlenme türlerinden biridir. Gemi gövdelerinde, şamandıralarda ve liman yapılarında kalın kabuklar oluşturabilir; larvalarının yerleşme davranışı bilimsel çalışmalarda model olarak sıkça incelenir.

Hydroides cinsi, serpulidlerin en zengin cinslerinden biridir ve dünya denizlerinde yüzü aşkın tür içerir. Cinsin en belirgin özelliği iki katlı kapakçığıdır: huni şeklindeki alt kısmın üzerinde, dikenlerden oluşan bir taç (verticil) bulunur. Bu dikenlerin sayısı, biçimi ve üzerlerindeki yan çıkıntılar türlerin ayrımında temel karakterdir; bu nedenle türlerin tanınması çoğunlukla mikroskop altında kapakçık incelemesiyle yapılır. Tüpler beyazımsı ya da açık renkli, kıvrımlı ve çoğunlukla zemine yapışık olup bazı türlerde boyuna sırtlar taşır.

Serpulidae familyasının üyeleri, vücutlarını çevreleyen kalsiyum karbonattan sert, kireçli bir tüp salgılar ve ömürleri boyunca bu tüpün içinde yaşar. Vücut baş, göğüs ve karın bölgelerine ayrılır; göğüs bölgesinin sırt yüzünde tüpün ağzını örten zar şeklinde bir göğüs zarı bulunur. Başta, tüpten dışarı uzatılan ve yelpaze ya da huni biçiminde açılan dokunaçlardan oluşan bir solungaç tacı yer alır. Bu taç hem solunumda hem de beslenmede kullanılır: dokunaçlar üzerindeki kirpikler sudaki plankton ve organik parçacıkları yakalayıp ağza taşır. Hayvan tehlike sezdiğinde hızla tüpün içine çekilir ve çoğu türde dokunaçlardan birinin değişmesiyle oluşmuş kapakçık (operkulum) tüpün ağzını bir tıpa gibi kapatır.

Üreme genellikle eşeylidir; yumurta ve spermler suya bırakılır, döllenme sonucunda planktonda bir süre yüzen trokofor larvaları gelişir. Larvalar uygun bir yüzey bulduklarında yerleşir, başkalaşım geçirir ve kısa sürede kendi kireçli tüplerini örmeye başlar. Bu yerleşme davranışı nedeniyle serpulidler kayalar, taşlar, kabuklu hayvanların kabukları, deniz çayırlarının yaprakları ve insan yapımı yüzeyler üzerinde sık görülür. Birçok tür, iskele ayakları, şamandıralar, gemi gövdeleri ve soğutma suyu boruları gibi yapılarda biyolojik kirlenme (biyofouling) etkeni olarak ekonomik önem taşır.

Bu tür Akdeniz'e dışarıdan gelmiş yabancı (istilacı olabilen) türler arasında sayılır. Yabancı serpulidler genellikle gemi gövdelerine yapışmış olarak ya da balast sularındaki larvalarla taşınır; Doğu Akdeniz'e ulaşan Hint-Pasifik kökenli türlerin bir kısmı ise Süveyş Kanalı yoluyla gelmiştir. Liman ve marinalarda yoğun topluluklar oluşturabilmeleri, yerli türlerle rekabete girebilmeleri ve yapılarda kirlenmeye yol açmaları nedeniyle izlenmeleri önem taşır.