Gördek Balığı (Rutilus tricolor)

Rutilus tricolor, sazangiller (Cyprinidae) familyasından, kızılgöz balıkları olarak bilinen Rutilus cinsine ait bir tatlı su balığıdır. Cins, Avrupa ve Batı Asya'nın akarsu ve göllerinde yaşayan, yanlardan hafifçe basık, gümüşi pullu ve çoğunlukla kırmızımsı gözlü orta boy balıkları kapsar. Türün adı Latince “üç renkli” anlamına gelir ve vücut ile yüzgeçlerdeki renk geçişlerine gönderme yapar.

Bu cinsin üyeleri genellikle uzunca ve iğ biçimli bir vücuda, terminal ağza, tek bir sırt yüzgecine ve çatallı bir kuyruk yüzgecine sahiptir. Sırt koyu yeşilimsi ya da zeytin tonlarında, yanlar gümüşi, karın beyazımsıdır; karın, karın altı ve anal yüzgeçleri çoğu zaman turuncu ile kırmızı arasında renklenir. Tür düzeyinde ayırt edici özellikler pul sayıları, yüzgeç ışınları ve ağız yapısı gibi ayrıntılara dayanır.

Rutilus türleri genellikle sakin ya da orta hızda akan nehirlerde, göllerde ve baraj göllerinde sürüler halinde yaşar. Hepçil beslenirler; su bitkileri, alg, böcek larvaları, küçük kabuklular ve yumuşakçalar başlıca besinleridir. İlkbaharda, su ısındığında sığ ve bitkili alanlarda toplu halde yumurtlarlar; yapışkan yumurtalar bitkilere ve taşlara bırakılır.

Türkiye, Rutilus cinsi açısından zengin bir ülkedir ve bu cinsin birçok türü yalnızca dar bölgelerdeki akarsu sistemlerinde bulunur. Bu tür dar yayılışlı tatlı su balıkları baraj yapımı, su çekimi, kirlilik ve yabancı türlerin göle bırakılması gibi etkilere karşı hassastır. Yerel halk arasında bu gruptaki balıklar çoğunlukla küçük sazan benzeri balıklar olarak tanınır ve kimi yerlerde amatör balıkçılıkta yakalanır.