Genizta subsp.carinalis

Genista carinalis, baklagiller familyasına (Fabaceae) ait, sarı çiçekli küçük bir çalı türüdür. Genista cinsi, süpürge çalıları ya da katırtırnakları olarak bilinen grubun en geniş cinslerinden biridir ve Avrupa, Kuzey Afrika ile Batı Asya'da yayılış gösteren doksanı aşkın tür içerir. Akdeniz havzası ve Anadolu bu cinsin önemli çeşitlilik merkezleri arasındadır.

Bu cinsin üyeleri genellikle alçak ya da orta boylu, çoğu zaman yeşil ve köşeli dallara sahip çalılardır. Yaprakları basit ya da üçlüdür, çoğu türde küçük kalır ve erken dökülebilir; bazı türlerde dallar dikenli yapıdadır. Çiçekler baklagillere özgü kelebek biçimlidir, hemen her zaman sarı renklidir ve dalların uçlarında salkımlar ya da kümeler hâlinde toplanır. Tür adındaki carinalis sözcüğü, çiçekteki kayıkçık (karina) bölümüne gönderme yapar. Çiçeklenme genellikle ilkbahar ve yaz başında görülür. Meyve küçük bir baklagil meyvesidir.

Genista türleri kuru ve taşlık yamaçlarda, makilik ve fundalıklarda, açık orman alanlarında ve dağ çayırlarında yetişir. Köklerinde azot bağlayan bakterilerle kurdukları ortaklık sayesinde besince fakir topraklarda da yaşayabilir, toprağın verimliliğine katkı sağlarlar. Çiçekleri arılar başta olmak üzere birçok tozlaşmacı böcek için besin kaynağıdır.

Cinsin bazı üyeleri tarihsel olarak sarı boya elde etmek için kullanılmış, bazıları ise süs bitkisi olarak yetiştirilmiştir. Pek çok Genista türü alkaloit içerdiğinden insanlar ve hayvanlar için zararlı olabilir; bu nedenle yenmemelidir.

Baklagiller familyası (Fabaceae ya da Leguminosae), yaklaşık yirmi bin türüyle çiçekli bitkilerin en büyük familyalarından biridir. Üyelerinin büyük çoğunluğu kelebek biçimli çiçekleri, bileşik yaprakları ve bakla adı verilen kuru meyveleriyle kolayca tanınır. Azot bağlama yetenekleri sayesinde hem doğal ekosistemlerde hem de tarımda toprağın verimliliğini artıran çok önemli bir gruptur.