Çöpçü balığı (Cobitis fahireae)

Cobitis fahireae, taşyiyengiller (Cobitidae) familyasına ait küçük bir tatlı su balığıdır. Batı Anadolu'dan tanımlanmış, dar yayılışlı Cobitis türlerinden biridir. Bu cinsin üyeleri halk arasında çöpçü balığı ya da taş yiyen olarak bilinir.

Cobitis türleri genellikle 5–10 cm boyunda kalır. Vücutları uzun, ince ve yanlardan basıktır; alt konumlu ağızlarının çevresinde üç çift kısa bıyık bulunur. Gözün altındaki çatallı küçük diken, tehlike anında dikleştirilerek savunmada kullanılır. Açık renkli zemin üzerinde koyu benek ve lekelerden oluşan sıralar tipiktir; türler bu desenin ayrıntıları ve erkeklerin göğüs yüzgeci yapısıyla ayırt edilir.

Bu cinsin üyeleri temiz, kumlu ya da ince çakıllı tabanlı derelerde, nehirlerde ve göllerin sığ kıyılarında yaşar. Gündüzleri kuma gömülerek saklanır, alacakaranlıkta ve gece etkin olurlar. Kumu ağızlarından geçirip solungaçlarıyla süzerek küçük omurgasızları ve organik parçacıkları yerler. Üremeleri ilkbahar ve yaz aylarında gerçekleşir.

Türkiye, Cobitis cinsinin çeşitlilik merkezlerinden biridir ve türlerin çoğu tek bir havza ya da dar bir bölgeyle sınırlıdır. Bu durum onları su kaynaklarındaki değişimlere karşı hassas kılar. Kuraklık, aşırı su kullanımı, kirlilik ve akarsu yataklarının değiştirilmesi gibi baskılar, bu küçük ve az bilinen balıkların geleceği için önemli tehditlerdir.