Tripterygion melanurus

Tripterygion melanurus, Akdeniz'in güney ve doğu kıyılarında yaygın olan ve özellikle üreme dönemindeki çarpıcı renk değişimiyle bilinen bir Üçyüzgeçgiller (Tripterygiidae) üyesidir.

Taksonomik Sınıflandırma

SeviyeSınıflandırma AdıAçıklamaÂlem (Kingdom)Animalia (Hayvanlar)Şube (Phylum)Chordata (Kordalılar)Aile (Family)Tripterygiidae (Üçyüzgeçgiller)Cins (Genus)TripterygionTür (Species)T. melanurus (Guichenot, 1850)

Genel Özellikler ve Ekoloji

Fiziksel Özellikler:

• Boyut: Üçyüzgeçgillerin küçük bir türüdür; maksimum toplam uzunluğu genellikle 5.3 cm TL (Toplam Uzunluk) civarındadır. Bu boyutu nedeniyle "cüce" bir tür olarak da anılır.
• Ayırt Edici Özellik: Vücut rengi kalıcı olarak kırmızıdır. Cinsel dimorfizm çok belirgindir:
• Dişiler ve Bölgesel Olmayan Erkekler: Başları mermer desenli veya beneklidir.
• Bölgesel (Territorial) Erkekler: Başları siyaha döner, vücutları hafifçe kararır ve sırtlarında sıklıkla dikey çubuklar ve beyaz lekeler oluşur. Ayrıca ikinci sırt yüzgecinin ışınları uzamıştır.

Habitat ve Dağılım:

• Dağılım Alanı: Akdeniz'e özgüdür ve Balear Adaları, Güney Sardinya, Cezayir, Tunus, İsrail, Lübnan, Kıbrıs ve Güney Türkiye kıyıları dahil olmak üzere yaygın olarak bulunur.
• Yaşam Alanı: Bentik bir türdür. Genellikle loş ışık alan, vejetasyonun (alg veya deniz çayırı) olduğu kayalık alanlarda yaşar. Kayaların tavanlarına veya dikey duvarlarına tutunmayı sever.
• Derinlik: 3 metreden 40 metreye kadar olan derinliklerde gözlemlenir.

Beslenme:

• Diyet: Küçük bentik omurgasızlarla beslenen bir etçildir. Özellikle harpaktikoidler gibi küçük kabukluları tercih eder.

Davranış ve Biyolojik Gerçekler:

• Üreme: Yumurta bırakan (ovipar) bir türdür. Erkekler çok bölgeseldir ve yuvalarını (genellikle süngerler veya alglerin olduğu substratlar) şiddetle savunurlar. Birden fazla dişi, yumurtalarını erkeklerin bölgesine bırakır ve yumurtaları erkek korur.
• Zehirlilik: Tripterygion melanurus türü zehirli değildir. Üçyüzgeçgiller familyasının bu üyelerinin insanlar için herhangi bir zehir salgılayan mekanizması yoktur ve zararsız kabul edilir.

Korunma Durumu ve Kaynak

• Tehdit Durumu (IUCN): Bu türe ait spesifik bir IUCN değerlendirmesi bulunmamaktadır. Ancak dahil olduğu Tripterygion cinsi genel olarak tehdit altında değildir.
• Hassasiyet: Düşük. Habitatının sınırlı bölgelerde zarar görmesi ihtimali olsa da, genel popülasyonu yaygındır.

Araştırma ve Kaynaklar: Ahmet Taşçı – Yaban Hayatı Bilimcisi

(Bilgiler, Ichthyoloji, FishBase, IUCN verileri ve deniz biyolojisi araştırmalarından derlenmiştir.)

Fotoğraf: https://www.inaturalist.org/photos/183274392