Lobotes surinamensis

Lobotes surinamensis, Lobotidae familyasının bilinen tek türü (monotipik) olan büyük bir deniz balığıdır. Sahip olduğu uzun dorsal ve anal yüzgeçlerin, kuyruk yüzgeci ile birleşerek üç loblu tek bir kuyruk görünümü oluşturmasından dolayı İngilizcede "Tripletail" (Üçkuyruk) adını almıştır.

Latince tür adı, balığın ilk olarak kaydedildiği Surinam'a atıfta bulunur. Bu balık, tembel ve durgun yüzme şekli, yüzeyde yüzen yaprakları taklit etmesi ve dünyanın hemen hemen tüm tropikal ve subtropikal sularında bulunmasıyla eşsizdir.

I. Taksonomik Sınıflandırma ve İsimlendirme

SeviyeBilimsel AdıTürkçe Adı / AçıklamaÂlem (Kingdom)AnimaliaHayvanlarAile (Family)LobotidaeÜçkuyruk GillerCins (Genus)LobotesTür (Species)L. surinamensisYabancı AdıTripletail / Atlantic TripletailTanımlayanBloch, 1790Latince Anlamısurinamensis: Balığın tipinin (holotip) bulunduğu düşünülen Güney Amerika ülkesi Surinam'a ait.

II. Morfolojik ve Fiziksel Özellikler

• Boyut ve Ağırlık: Maksimum 110 cm total boya ve 19,2 kg ağırlığa ulaşabilir. Yaygın boyu 80 cm civarındadır. 10 yıla kadar yaşayabilir.
• Vücut Şekli: Kısa ve derin, yanlardan basık ve oval şekillidir. Geliştikçe kafa yapısı derinleşir.
• Ayırt Edici Özellikler (Üçkuyruk Görünümü): En belirgin özelliği, uzun, yuvarlak dorsal (sırt) ve anal (karın) yüzgeçlerinin, kuyruk (kaudal) yüzgeci ile birlikte üç loblu tek bir kuyruk gibi görünmesidir.
• Renk ve Desen:
• Yetişkinler, yukarıda koyu kahverengi veya yeşilimsi sarı, karın bölgesinde ise gümüşi gri renktedir.
• Yüzgeçler vücuttan daha koyudur; pektoral (göğüs) yüzgeçler soluk sarı, kuyruk yüzgecinin kenarı ise sarı olabilir.
• Yüzgeç Formülü: Sırt yüzgecinde 11−12 diken ışın ve 15−16 yumuşak ışın; anal yüzgeçte 3 diken ışın ve 11−12 yumuşak ışın bulunur.

III. Habitat, Ekoloji ve Üreme

• Dağılım: Pasifik Okyanusu'nun doğusu hariç, tüm okyanusların tropikal ve subtropikal sularında bulunur. Okyanus göçmenidir (oceanodromous).
• Atlantik: New England'dan Arjantin'e ve Akdeniz'e kadar yayılmıştır.
• Akdeniz: Nadir bir ziyaretçi olarak kaydedilmiştir (örneğin Kuzey Ege Denizi'nde Saros Körfezi'nde kaydı mevcuttur).
• Habitat: Benthopelajik (hem dipte hem de açık suda yaşayan), deniz ve acı su ortamlarını tercih eder.
• Derinlik: Genellikle 0 ila 70 metre arasında bulunur.
• Yetişkinler: Koylar, çamurlu haliçler, büyük nehirlerin alt kısımları, batık gemiler, iskeleler ve şamandıralar gibi yüzen objelerin yakınında bulunur.
• Ekoloji ve Davranış: Uyuşuk ve yavaş yüzen bir balıktır. Genellikle yüzey yakınında yan yatarak yüzer. Yavrular, yüzen Sargassum (yosun) kümeleri arasında bulunabilir ve bu sırada yüzen bir yaprağı taklit ederek kendilerini kamufle ederler.
• Beslenme: Bentik (dipte yaşayan) kabuklular ve küçük balıklarla beslenir.
• Üreme:
• Dönem: Üreme, genellikle yaz aylarında açık denizde veya kıyıya yakın yerlerde gerçekleşir.
• Yumurtlama: Dişiler, yaz boyunca 3 ila 5 günde bir yumurta bırakabilirler.
• Olgunluk: Dişiler 1 veya 2 yaşında üremeye başlayabilir.

IV. Ticari Önemi, Korunma Durumu ve Zehirlilik

• Ticari Değer:
• Piyasa: Eti için avlanan ticari bir türdür. Taze, dondurulmuş veya tuzlanmış olarak pazarlanır. Pazar fiyatı çok yüksektir (Very high price category).
• Sportif Balıkçılık: Aynı zamanda popüler bir sportif balıkçılık türüdür.
• Zehirlilik: Lobotes surinamensis insanlar için zararsızdır (Harmless).
• Korunma Durumu (IUCN Red List): Geniş küresel dağılımı ve popülasyon durumu nedeniyle Asgari Endişe (Least Concern - LC) kategorisinde listelenmiştir (2012 değerlendirmesi).

Kaynakların Geniş Kapsamlı Derlemesi: Ahmet Taşçı – Yaban Hayatı Bilimcisi

Kullanılan Harici Kaynaklar

1. FishBase: Lobotes surinamensis, Tripletail : fisheries, gamefish, aquarium - Link
2. UWI St. Augustine: Lobotes surinamensis (Tripletail) - Link
3. ResearchGate: Atlantic Tripletail, Lobotes surinamensis | Download Scientific Diagram (Saros Koyu Kaydı) - Link
4. FishBase (Field Guide): Lobotes surinamensis - Link
5. Research Trend: First Record of a Rare Species Atlantic Triple Tail, Lobotes surinamensis (Bloch, 1790) from the Northwest Coast of India - Link

Fotoğraf: https://www.inaturalist.org/photos/324784989