Leuciscus cephaloides

Leuciscus cephaloides, sazangiller (Cyprinidae) familyasına ait tatlısu balıkları için kullanılmış eski bir bilimsel addır; güncel sınıflandırmalarda Squalius cinsi altında, tatlısu kefali grubunun bir üyesi olarak ele alınır. Squalius türleri iğ biçimli, kalınca gövdeli, iri pullu, geniş başlı ve büyük ağızlı balıklardır. Sırtları koyu yeşilimsi kahverengi, yanları gümüşi, karın ve anal yüzgeçleri çoğunlukla turuncumsu tonlardadır.

Bu gruptaki balıklar ırmaklarda, derelerde, göllerde ve baraj göllerinde yaşayabilen, farklı ortamlara kolayca uyum sağlayan türlerdir. Hepçil beslenirler; gençken böcek larvaları ve küçük kabuklularla, büyüdükçe yumuşakçalar, küçük balıklar ve bitki parçalarıyla beslenirler. Üreme genellikle ilkbahar sonu ve yaz başında, akıntılı ve çakıllı kesimlerde gerçekleşir. Anadolu’daki tatlısu kefali popülasyonları, son yıllardaki çalışmalarla birçok ayrı türe ayrılmıştır ve eski adlar bu yeni sınıflandırmalarla değişmiştir.

Sazangiller (Cyprinidae), dünyanın en kalabalık tatlısu balığı ailelerinden biridir. Üyelerinin çenelerinde diş bulunmaz; besinlerini boğazdaki yutak dişleriyle öğütürler. Vücut genellikle sikloid pullarla örtülüdür, tek bir sırt yüzgeci bulunur ve yağ yüzgeci yoktur. Bu balıklar ırmak, dere, göl ve göletlerde yaşar; çoğu küçük omurgasızlar, su bitkileri, algler ve organik artıklarla beslenir. Su ekosistemlerinde hem otçul ve omurgasız tüketicisi hem de yırtıcı balıklar, kuşlar ve memeliler için önemli bir besin kaynağı olarak besin ağının temel halkalarından birini oluştururlar.

Türkiye, iç sularındaki balık çeşitliliği bakımından Avrupa ve Batı Asya’nın en zengin ülkelerinden biridir ve sazangillerin pek çok endemik türünü barındırır. Bu türlerin önemli bir kısmının dar yayılışlı olması onları baraj yapımı, aşırı su çekimi, kuraklık, kirlilik ve yabancı türlerin bırakılması gibi tehditlere karşı hassas kılar. Bu nedenle küçük tatlısu balıklarının korunması, yaşadıkları akarsu ve kaynakların doğal hâliyle korunmasına doğrudan bağlıdır.