Hypsicomus stichophthalmos (Grube, 1863)

Hypsicomus stichophthalmos, halkalı solucanlar (Annelida) şubesinin çok kıllılar (Polychaeta) sınıfına, Sabellida takımına ve Sabellidae familyasına ait bir deniz solucanı türüdür. Hypsicomus cinsinin üyeleri orta boyutlu sabellidlerdir. Tür adı “sıralı gözlü” anlamına gelir ve solungaç dokunaçları üzerinde dizi halinde bulunan çok sayıda küçük gözcüğe işaret eder.

Sabellidae üyeleri, başın önünde taç biçiminde açılan ve dallanmış dokunaçlardan (radiyollerden) oluşan solungaç tacıyla tanınır. Bu taç hem solunumda hem de beslenmede görev yapar: dokunaçlar üzerindeki kirpikler su akıntısı oluşturur, sudaki askıda organik parçacıklar, planktonik canlılar ve detritus yakalanarak ağza taşınır. Hayvan tehlike sezdiğinde tacını hızla tüpünün içine çeker; bu nedenle grup genel olarak “yelpaze solucanları” ya da “tüy tozu solucanları” olarak bilinir.

Bu gözcükler ışıktaki ani değişimleri, örneğin üzerinden geçen bir balığın gölgesini algılar ve solucanın tacını hızla tüpüne çekmesini sağlar. Tür kaya yarıklarında, mercanımsı toplulukların arasında ve sert zeminlerde yaşar; solungaç tacı çoğunlukla bantlı ve renklidir.

Bu ailedeki türler, mukus ile birbirine yapıştırdıkları kum, çamur ve ince tortu taneciklerinden esnek bir tüp yapar ve ömürlerini büyük ölçüde bu tüpün içinde geçirir. Tüpler yumuşak zeminlere gömülü olabildiği gibi kaya, kabuk ve deniz çayırı gibi sert yüzeylere de tutturulabilir. Üreme genellikle eşeylidir; yumurta ve spermler suya bırakılır ya da bazı küçük türlerde yavrular tüpün içinde korunur. Larvalar kısa bir planktonik dönemin ardından zemine yerleşir. Süspansiyonla beslenen bu solucanlar suyun süzülmesine katkıda bulunur, bentik besin ağında balıklar ve diğer omurgasızlar için önemli bir besin kaynağıdır.

Tür Akdeniz’den bilinmekte olup Kızıldeniz ve Hint-Pasifik bölgesinden de bildirilmiştir. Türkiye denizlerindeki durumu hakkında ayrıntılı bilgi sınırlıdır; tür, kıyılarımıza ait çok kıllı solucan listelerinde yer almaktadır.