Chaetopterus variopedatus (Renier, 1804)

Chaetopterus variopedatus, Chaetopteridae familyasına ait, parşömen tüp solucanı olarak da bilinen bir deniz halkalı solucanı (Polychaeta) türüdür. Renier tarafından 1804 yılında tanımlanmıştır. Vücut yapısı halkalı solucanlar arasında en sıra dışı olanlardan biridir.

Vücut belirgin biçimde üç bölgeye ayrılmıştır: yassı ön bölge, kanat ve yelpaze benzeri uzantılar taşıyan orta bölge ve ince arka bölge. Boyu birkaç santimetreden 20 santimetreyi aşan boylara kadar değişebilir. Rengi soluk krem ile açık kahverengi arasındadır. Hayvan, kumlu veya çamurlu tabana gömülü, iki ucu tabanın üzerine açılan U biçimli, parşömene benzer sert bir tüp içinde yaşar.

Beslenme biçimi oldukça ilginçtir: orta bölgedeki yelpaze benzeri uzantıların çırpılmasıyla tüp içinden sürekli su akımı oluşturur ve salgıladığı mukustan bir torba ağ ile sudaki plankton ve organik parçacıkları süzer. Dolan ağ belirli aralıklarla toplanıp yutulur. Tür ayrıca biyolüminesans özelliğiyle bilinir; rahatsız edildiğinde mavimsi bir ışık saçan mukus salgılayabilir. Tüplerinde küçük yengeçler gibi ortak yaşayan canlılar bulunabilir.

Chaetopterus variopedatus uzun süre dünyanın pek çok denizinde yayılış gösteren tek bir tür olarak kabul edilmiştir; ancak yapılan çalışmalar bu adın birden fazla benzer türü kapsadığını göstermiştir. Akdeniz ve Atlantik kıyılarında sığ sulardaki yumuşak tabanlarda bulunur.

Çok kıllı solucanlar (Polychaeta), halkalı solucanlar şubesinin en kalabalık ve en çeşitli grubudur. Vücutları tekrar eden segmentlerden oluşur ve her segmentin iki yanında parapodyum adı verilen, üzerinde kıl demetleri taşıyan kas yapılı uzantılar bulunur. Türlerin çoğunda eşeyler ayrıdır; yumurta ve sperm genellikle suya bırakılır ve döllenme sonrası gelişen planktonik larvalar bir süre su içinde serbest yaşadıktan sonra dibe yerleşir. Bu larva evresi, türlerin geniş alanlara yayılmasını sağlar.